
فردا انتخابات ریاست جمهوری برگزار خواهد شد و امروز تبلیغات رسمی برای نامزدها ممنوع است. در شبکههای اجتماعی اما جدال ادامه دارد. رئیسی به پیروزی نزدیک است و هواداران همتی از سرانجام ماموریت غیرممکن ناامید نیستند.
دیدارنیوز ـ سرویس سیاسی: وقتی عبدالناصر همتی در مناظرهها کاندیداهای اصولگرای نشسته در کنار ابراهیم رئیسی را «کاندیدای پوششی» خطاب کرد، عموم بینندهها و شنودهها، مرجع اصلی کلامش را دو کاندیدای جوانتر نزدیک به جبهه پایداری، یعنی علیرضا زاکانی و امیرحسین قاضیزاده هاشمی میدانستند و بعد از این دو، گمان میکردند سعید جلیلی است که میتواند کاندیدای پوششی باشد و در نهایت از عرصه رقابتها به نفع ابراهیم رئیسی کنار رود. در واقع در میان چهار کاندیداهای اصولگرای حاضر در کنار ابراهیم رئیسی، تنها محسن رضایی بود که قضاوت کاندیدای پوششی بودن برای او مطرح نبود. رضایی در اولین مناظره از جایگاه یک اصولگرای تند و تیز به دو کاندیدای اصلاحطلب حمله کرد و به عملکرد دولت روحانی اعتراض کرد. در دو مناظره بعدی، اما محسن رضایی از اصولگرایان فاصله گرفت و نقش کاندیدایی خارج از دو جریان اصولگرا و اصلاحطلب را به خود گرفت.
از سویی، با برگزاری سه مناظره، نوع مباحث و برخوردهای سعید جلیلی باعث شد تا بسیاری از رأیدهندههای اصولگرا به او جلب شوند و از همین رو تحلیلها کمی در رابطه با او تغییر کرد و طی چند روز گذشته، بسیاری پیشبینی میکردند سعید جلیلی حاضر نخواهد شد به نفع رئیسی کنار رود و حتی شانس این را دارد که با او به دور دوم برود و در نتیجه احتمالاً اندکی برای پیروزی هم دارد.
در عمل، اما آنچه رخ داد با پیشبینیها تا حدودی تفاوت داشت.
اولین کاندیدای انصرافی در میان کاندیداهای اصولگرا، علیرضا زاکانی بود، کسی که وقتی بحث «کاندیدای پوششی» مطرح شد، تندترین واکنشها را نشان داد و عبدالناصر همتی را کاندیدای روکشی خواند.
کمی بعد و در شرایطی که همه منتظر انصراف امیرحسین قاضیزاده هاشمی بودند، خبر انصراف سعید جلیلی منتشر شد، انصرافی که به دلیل نوشته شدن بر روی کاغذ سربرگدار شورای عالی امنیت ملی، پرحاشیهتر شد.
بسیاری از حامیان همتی امیدوار بودند تا با ماندن سعید جلیلی در انتخابات، سبد رأی ابراهیم رئیسی شکسته شود و اینگونه شانس رفتن انتخابات به دور دوم با حضور همتی افزایش پیدا کند، اما وقتی خبر کنارهگیری جلیلی آمد، بخشی از آرای مرددی که تمایل قویتری به رأی دادن به همتی داشتند، ناامید شدند.
از دیگر سوی، در میان بدنه اصولگرایان هم شرایط تماماً بر اساس برنامهریزی قبلی پیش نرفت و بخش هرچند اندکی از آرای جلیلی، به جای سبد رأی رئیسی به سبد رأی همتی یا محسن رضایی ریخته شد.
در آخرین ساعت فرصت انصراف از انتخابات، خبر انصراف امیرحسین قاضیزاده هاشمی نیز منتشر شد، اما دقایق بعد این خبر توسط شخص او تکذیب شد و در کمال شگفتی، او رقابت انتخاباتی را ادامه داد.
قاضیزاده در شرایط حاضر به انصراف از ادامه رقابت نداد که با ارسال گسترده چکلیست وعدههای عجیب و غریبش به مردم، امید دارد بتواند رأی قابل قبولی در این انتخابات کسب کند.
در اردوگاه اصلاحطلبی صورتبندی انتخاباتی منطبق بر پیشبینیها پیش رفت. اگرچه در مناظرهها به نظر میرسید محسن مهرعلیزاده و همتی با هم هماهنگی پیشینی ندارند، ولی مشخص بود که در نهایت اگر میخواهند شانس اندکی برای پیروزی باقی بماند، باید با هم ائتلاف کنند. از اولین مناظره، حملات پرشمار کاندیداهای اصولگرا به عبدالناصر همتی و بیتوجهی به کلام تند و تیز محسن مهرعلیزاده نشان داد قطب اصلاحطلب انتخابات عبدالناصر همتی است، نه مهرعلیزاده. نظرسنجیها نیز از ابتدا نشان میداد که کاندیدای اصلی اصلاحطلبان عبدالناصر همتی است. احزاب شخصیتهایی که بر خلاف تصمیم نهاد اجماعساز جبهه اصلاحات قصد شرکت فعال در انتخابات و حمایت از کاندیدایی اصلاحطلب داشتند، عموماً از عبدالناصر همتی حمایت کردند. در نتیجه، بهترین تصمیم برای مهرعلیزاده انصراف و کنارهگیری از رقابت انتخاباتی بود.
مهرعلیزاده انصراف داد و از سوی بسیاری از اصلاحطلبان از جمله سید محمد خاتمی نیز تحسین شد.
سپس نوبت به آغاز موج دیرهنگام حمایت ازهمتی بود. از مهدی کروبی تا سید محمد خاتمی و بهزاد نبوی تا خیلی از احزاب اصلاحطلب حمایت خود را به صورت تلویحی یا صریح از همتی اعلام کردند.
از سوی دیگر، چهرهها و ژنرالهایی مانند میرحسین موسوی، سعید حجاریان و یا مصطفی تاجزاده حاضر به حمایت از همتی و دعوت به شرکت در انتخابات نشدند و میان حزب اتحاد ملت و دیگر احزابی مانند کارگزاران سازندگی نیز اختلافاتی به وجود آمد.
به هر ترتیب، صورتبندی نهایی انتخابات ۱۴۰۰ با حضور چهار کاندیدا شکل گرفت، چهار کاندیدایی که حضور سه تن از آنها پیش از این هم پیشبینی میشد و در مورد قاضیزاده هاشمی نیز به نوعی شگفتی رقم خورد.
با این حال، اما بر اساس آخرین نظرسنجی مرکز افکارسنجی دانشجویان ایران «ایسپا» که شرایط انصراف کاندیداها نیز در آن دیده شده است، میزان آرای ابراهیم رئیسی و عبدالناصر همتی، هر دو به میزان اندکی افزایش پیدا کرده است.
بر اساس این نظر سنجی، اما شرایط برای عبدالناصر همتی شبیه به یک مأموریت غیر ممکن است، چرا که اختلاف آرای همتی و رئیسی بسیار زیاد است.
بر اساس این نظرسنجی، میزان آرای ابراهیم رئیسی بیش از شصت درصد است و آرای سه کاندیدای دیگر زیر ده درصد رأی دارند که در این میان، وضعیت برای محسن رضایی با حدود ۸ درصد رأی از عبدالناصر همتی با تنها حدود ۴ درصد رأی بهتر است.
با صورتبندی جدید انتخابات و با نگاهی اجمالی به نظرسنجیهای علمی و اساسی، به نظر میرسد ابراهیم رئیسی در همان دور اول رئیس دولت سیزدهم خواهد شد، مگر در این چند ساعت باقی مانده تا شروع انتخابات، معجزهای برای عبدالناصر همتی رخ دهد.
پیگیریهای دیدار از مراکز مختلف نظرسنجی نیز حکایت از آن دارد که ابراهیم رئیسی با اختلاف زیادی هنوز صاحب بیشترین رای است و آرای عبدالناصر همتی با آهنگی کند در حال رشد است. البته گفته میشود که هنوز آمار کسانی که برای شرکت در انتخابات مرددند، بسیار زیاد است و اگر بخش بزرگی از آنها تصمیم به شرکت در انتخابات بگیرند، ممکن است آرایش صحنه انتخابات متحول شود. امری که البته بسیار دشوار به نظر میرسد. بخش بزرگی از بدنه سیاسی اصلاحطلبان در سه روز گذشته حمایت خود را از همتی اعلام کردهاند و در شبکههای مجازی طوفانی بر سر رای دادن یا ندادن برپاست؛ این موج هر چند بسیار دیرهنگام به نظر میرسد و رسیدن آن به بدنه اجتماعی بسیار بعد است اما تنها چیزی است که شاید نتیجه انتخابات را متحول کند.