ترامپ همچنان به دنبال رژیم چنج در ایران نبوده و بیشتر به دنبال این است که با بکارگیری یک سری مکانیزمها، اقدامات و راهحلهای کمهزینه و حملات نقطهای و محدود-بدون درگیر کردن سربازان آمریکایی-حاکمیت ایران را تحت فشار قرار دادن و در تحولات کشورمان تاثیر بگذارد.
دیدارنیوز-محمد جعفری: کوروش احمدی، تحلیلگر ارشد مسائل سیاست خارجی و دیپلمات پیشین ایران در دفتر سازمان ملل متحد در نیویورک در گفتوگویی با دیدارنیوز، ضمن اشاره به ماجرای خروج نیکولاس مادورو با حضور کماندوهای آمریکایی از کاراکاس و انتقال او به ایالات متحده و همچنین تهدیدات و مواضع اخیر دونالد ترامپ علیه هاوانا، تهران و برخی دیگر از حکومتهای منطقهای و فرامنطقهای اظهار داشت: در حال حاضر، دونالد ترامپ به دنبال تغییر و تحول حداقلی در کشورهاست. به عبارت دیگر، ترامپ به دنبال تغییر و تحولی است که جورج بوش با صرف هزینههای تریلیون دلاری و چند صد هزار سرباز در افغانستان و عراق ایجاد کرد، منتها بدون صرف این هزینهها و با همان نتایج.
وی افزود: یک وجهی از اجرای این سیاستها با تبلیغ و تهدید و انجام اقداماتی نظیر ربودن مادورو بوده و وجه دیگر آن به اقدامات نقطهای و محدود برمیگردد. این، راه و روشی است که ترامپ برگزیده تا دولتها و حکومتهایی که با کاخ سفید سر سازگاری-بخصوص در نیمکره غربی-ندارند، سیاستهای خود را به ناچار تغییر دهند. به عبارت دیگر، ترامپ، فراتر از تغییر سیاستها به دنبال هدفی در این کشورها نبوده و اصطلاحا به دنبال تغییر رژیم در آنها نیست.
احمدی، تصریح کرد: به عبارت دیگر، ترامپ همچنان به دنبال رژیم چنج در ایران نبوده و بیشتر به دنبال این است که با بکارگیری یک سری مکانیزمها، اقدامات و راهحلهای کمهزینه و حملات نقطهای و محدود-بدون درگیر کردن سربازان آمریکایی-حاکمیت ایران را تحت فشار قرار دادن و در تحولات کشورمان تاثیر بگذارد. حال یا در داخل نظام سیاسی ما، یک سری شکاف ایجاد کرده و یا به تقویت معترضین پرداخته و از این مدخل، یا باعث تغییرات داخلی در سیستم شده و یا با افزایش فشارها از طریق اعتراضات به استحاله در نظام سیاسی ایران برسد. رژیم چنج به چند صد هزار سرباز نیاز داشته و از این رو، ترامپ به آن معنا به دنبال رژیم چنج در ایران نیست.
این تحلیلگر ارشد مسائل سیاست خارجی، همچنین ضمن اشاره به طرح تهدیداتی از سوی ترامپ علیه تهران و یا ماجرای ربایش مادورو نیز، یادآور شد: از منظر حقوق بینالملل، مواضع تهدیدآمیز و برخی اقدامات ترامپ، نقض تعدادی از قواعد قطعی و آمرانه حقوق بینالملل است. تجاوز مسلحانه، یک تجاوز مسلحانه، نقض حاکمیت ملی کشورها، مصونیت حقوقی و سیاسی روئسای کشورها که از قواعد قطعی و آمرانه بوده و نباید نقض شود. این در حالی است که حتی در زمان جنگ نیز، رئیس یک کشور را تحت هیچ عنوانی نمیتوان مورد تعرض قرار داد. این اقدامات، همچنین نقض قاعده منع گروگانگیری و دستگیری فراملی است. یعنی یک کشوری در کشور دیگر وارد شده و کسی را بدزد، جملی از قواعد قطعی، عرفی و آمره حقوق بینالملل است که نباید نقض شود.
وی، اضافه کرد: در خصوص این موارد، هیچ دولت و حقوقدانی تردید نداشته است. اما خب، روشن است که ترامپ، فرم بسیار افراطی محافظهکاری در آمریکاست. محافظهکاران و جمهوریخواهان در آمریکا به صورت سنتی، نسبت به نهادهای بینالمللی و حقوق بینالملل، اعتنای چندانی نداشتهاند، اما رفتارهای ترامپ، شکل افراطی این رویکرد است.
دیپلمات پیشین ایران در سازمان ملل، اشارهای هم به برخی گمانهزنیها در خصوص تحولات کاراکاس در تهران یا هاوانا، خاطرنشان کرد: اتفاق رخ داده در ونزوئلا بسیار غیرمنتظره بود و هیچکس هم پیشبینی آن را نمیکرد. بر همین اساس، یک هوشیاری در میان حکومتهای مختلف ایجاد شده است. البته تکرار این اتفاق در تهران، بعید است. امکاناتی که آمریکا در ونزوئلا داشت در ایران ندارد. چرا که دسترسیها در ایران با ونزوئلا تفاوت فاحشی دارد. اولا ایران از قلمرو آمریکا فاصله زیادی داشته و در ثانی، دسترسی به مراکز اصلی حکومت در تهران اصلا راحت نیست. این است که این اقدام، هم به لحاظ عملیاتی خیلی سخت بود و هم بعد از اتفاقی که برای مادورو رخ داد، هوشیاری زیادی برای باقی کشورها نظیر کوبا، ایران و دیگران ایجاد شده و در نتیجه؛ آنها مراقبت ویژهای را در دستور کار خود دارند. در نتیجه با توجه به اتفاقات رخ داده، تکرار اتفاق کاراکاس در تهران، چندان محتمل نبوده ولی در عین حال، منتفی هم نیست!
این کارشناس مسائل بینالملل، همچنین با اشاره به مسئله احتمال تکرار حمله نظامی به ایران نیز، خاطرنشان کرد: من با توجه به دادههای موجود، احتمال زیادی برای تکرار حمله به ایران نمیدهم. به نظر من، ترامپ، موافق حملهای دیگر به ایران نیست، مگر اینکه برای او ثابت شود که تهران، غنیسازی خود را از سر گرفته است. ضمن اینکه، آمریکا تا کنون نشان داده که حساسیت زیادی روی برنامه موشکی ایران ندارد. اسرائیل هم به تنهایی امکان حمله به ایران نداشته و حتما در این مسیر به حمایت آمریکا نیاز دارد. در این بین، حتی کارکرد فرمول قرار دادن واشنگتن در عمل انجام شده از سوی تلآویو نیز بعید است. آمریکا برای این مسئله به تقویت نیرو در منطقه و انتقال ناوهای هواپیمابر در منطقه دارد و نشانهای از این مسئله در منطقه قابل مشاهده نیست.
