![ناترازیها مهمترین و اساسیترین مشکل اقتصاد ایران](/files/fa/news/1403/5/24/482522_478.jpg)
قیمت سکه تمام بهار آزادی (امامی)، امروز چهارشنبه ۲۴ مرداد ۱۴۰۳ بر اساس آخرین معاملات تا ساعت ۱۲:۰۰ به ۴۱ میلیون و ۳۸۰ هزار تومان رسید.
دیدارنیوز ـ سرویس اقتصادی: هر قطعه سکه تمام بهار آزادی طرح قدیم (امامی)، امروز چهارشنبه ۲۴ مرداد ۱۴۰۳ بر اساس آخرین معاملات تا ساعت ۱۲:۰۰ به ۴۱ میلیون و ۳۸۰ هزار تومان رسید.
همچنین قیمت هر قطعه سکه تمام بهار آزادی طرح جدید ۳۷ میلیون و ۲۸۵ هزار تومان، نیم سکه ۲۲ میلیون و ۷۵۰ هزار تومان، ربع سکه ۱۴ میلیون و ۷۵۰ هزار تومان و سکه یک گرمی ۶ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان است.
سکه تمام بهار آزادی (امامی) | ۴۱ میلیون و ۳۸۰ هزار تومان |
سکه تمام بهار آزادی طرح جدید | ۳۷ میلیون و ۲۸۵ هزار تومان |
نیم سکه | ۲۲ میلیون و ۷۵۰ هزار تومان |
ربع سکه | ۱۴ میلیون و ۷۵۰ هزار تومان |
سکه یک گرمی | ۶ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان |
سکه طلا یکی از مسکوکات طلای قانونی در جمهوری اسلامی ایران است. از سال ۱۳۵۸ خورشیدی، به مناسبت و یادبود پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ ایران، انواع سکههای بهار آزادی در قطعهای مختلف ضرب شدهاست. عیار طلای این سکهها (اعم از طرح قدیم و جدید) ۹۰۰ در ۱۰۰۰ است. معمولاً در هر سال ضرابخانه بانک مرکزی ایران، سکهها را ضرب کرده و از طریق بانکهای عامل یا صرافیهای مجاز به بازار عرضه میکند.
• از نظر طراحی: سکهها در دو نوع «طرح قدیم» (۱۳۵۸ تا ۱۳۷۰) و «طرح جدید (امامی)» (۱۳۷۰ تاکنون) هستند.
• از نظر قطع: سکهها در انواع «ربع»، «نیم»، «یک» یا «تمام»، «دو و نیم»، و «پنج» بهار آزادی موجود هستند.
سکه پنج بهار آزادی تنها در سال ۱۳۵۸ و به مناسبت اولین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی ضرب گردید و تا کنون دیگر ضرب نشده است.
سکه دو و نیم بهار آزادی در سالهای ۱۳۵۸ (به مناسبت اولین سالگرد انقلاب اسلامی)، ۱۳۷۸ (صدمین سالگرد زادروز امام خمینی) و ۱۳۸۷ ضرب گردیده که مورد سوم از نظر تعداد نایاب است.
از سال ۱۳۸۹ قطع جدیدی از سکه بهار آزادی با عنوان «سکه گرمی» به بازار عرضه شده که وزن آن نصف سکه ربع بهار آزادی است.
یک روی این سکه بنام علی بن ابیطالب (ع) بود که سه بار تکرار «علی» به خط معقلی تزیینی در داخل یک شش ضلعی، و قید عبارت «بانک ملی ایران» در زیر آن و بر روی دیگر آن تصویر بارگاه علی بن موسی الرضا (ع) به همراه عبارت «اوّلین بهار آزادی» و تاریخ ۱۳۵۸ منقوش بود.
از آن پس تا سال ۱۳۷۰، انواع سکههای بهار آزادی با همین طرح تولید میشد؛ اما کلمه «اوّلین» از آن حذف گردیده بود. از مقایسه طرح بارگاه امام رضا (ع) که بر روی این سکهها ضرب شده با طراحی این بارگاه بر روی سکههای یادبودی محمدرضا پهلوی، که بهمنظور تکریم مقام علی بن موسی الرضا ضرب شدهاند، مشخص میشود که طرح مزبور الگوبرداری یا حتی کپی برداری از این سکههای یادبودی بوده و تنها نوشتار اطراف آن تغییر کردهاست.
بیشتر بخوانید: قیمت طلا امروز
ضرب و توزیع سکه بهار آزادی با طرح جدید معروف به امامی، که توسط استاد جعفر نجیبی طراحی شده است از سال ۱۳۷۰ آغاز شده و تاکنون نیز ادامه دارد ولیکن تمامی سکههایی که در سالهای ۸۷ ,۸۸, ۸۹ و بعد از آن ضرب شده با تاریخ ضرب سال ۱۳۸۶ میباشد. به گفته بانک مرکزی هدف از این کار جلوگیری از اختلاف قیمتی برای سکههایی با سال ضرب جدید میباشد.
نرخ سکه تمام که معیار مشخصی برای سنجش وضعیت بازار انواع سکه به حساب میآید، همواره به دو شکل طرح جدید (سکه امامی) و طرح قدیم (بهار آزادی) در بازار وجود داشته است.
البته آن نرخی که به عنوان شاخص اصلی برای قیمت سکه در بازار تعیین کننده است و به نوعی بیانگر وضعیت کلی بازار سکه در جهت ثبات یا نوسان نرخها محسوب میشود سکه تمام طرح جدید (امامی) است و معمولاً دیگر سکهها مانند نیم، ربع و گرمی تحت تاثیر نرخ سکه تمام طرح جدید هستند.
اما در کنار سکه تمام طرح جدید (امامی) که از سال ۱۳۷۰ ضرب و در بازار توزیع شد، سکه تمام طرح قدیم (بهار آزادی) نیز در بازار موجود بوده است.
معمولاً نرخ این دو سکه در بازار آزاد به هم نزدیک بود و سکه تمام طرح قدیم با اختلاف بین ۱۰۰۰ تا ۳۰۰۰ تومان ارزانتر از سکه تمام طرح جدید در بازار عرضه میشد، اما به تازگی فاصله قیمت بین این دو سکه بیشتر شده است.
عیار میزان یا واحدی برای تعیین خلوص طلاست. در واقع به نسبت طلای استفاده شده در هر قطعه طلا به وزن کل آن قطعه عیار گفته میشود. عیار طلای خالص برابر با ۱۰۰۰ در نظر گرفته میشود، یعنی در یک کیلوگرم طلا ۱۰۰۰ گرم طلای خالص وجود دارد. طلای ۲۴ عیار یعنی طلایی که کاملا خالص است، یا این وجود، چون هیچگاه طلایی با این عیار وجود ندارد شمشها با عیار ۹۹۹.۹ معامله میشوند.
چرا سرمایه گذاری و خرید سکه طلا، نسبت به سایر انواع طلا محبوبیت بیشتری دارد؟
خرید فیزیکی طلا میتواند به اشکال و روشهای مختلفی انجام شود. امروزه افراد برای خرید فیزیکی طلا با مشکلی روبرو نیستند و در صورت داشتن سرمایه کافی به راحتی میتوانند این کار را انجام دهند. طلا را میتوان بصورت شمش، سکه طلا، طلای آبشده یا جواهرات زینتی خریداری کرد.
اما محبوبترین گزینه در بین موارد یاد شده سکه طلاست. با این حال چه چیزی سکه طلا را به محبوبترین گزینه نسبت به سایر انواع طلا تبدیل کرده است؟
موارد زیر مهمترین دلایل محبوبیت سکه طلا بین افراد جامعه است:
• شمش، نقره و طلای آبشده خریداران خاص خود را داشته و قابلیت فروش کمتری نسبت به سکه دارند.
• سود بالایی دارد و میتوان از آن به عنوان روشی برای حفظ ارزش پول در برابر تورم استفاده کرد.
• سکه طلا همیشه خریدار دارد و هر وقت که دلتان بخواهد میتوانید به راحتی سکههای خود را بفروشید.
• هزینههای مرتبط با طلای ساخته شده مانند دستمزد ساهت و مالیات بر ارزش افزوده شامل سکه نمیشود.
سکه پارسیان در واقع نوعی طلا هستند، اما به دلیل شباهت زیادی که با سکه دارند به عنوان نوعی از سکهها شناخته میشوند. محبوبیت و کاربرد این نوع از سکه بیشتر برای هدیه دادن در مجالس و مهمانیها است.
سکه پارسیان از دو لحاظ با سکه بهار آزادی متفاوت است:
• وزن
• عیار
سکه پارسیان برخلاف سکه تمام، نیم و ربع وزن ثابتی ندارد و هرکدام دارای وزن متفاوتی هستند که در صورت پرسی بودن در توضیحات آن وزن درج گردیده.
در بین سکههای بهار آزادی، سکه یک گرمی از سال ۱۳۹۰ به بعد ضرب گردید، به همین دلیل کمتر بین مردم شناخته شده است. دلیل پیدایش این نوع سکه در چرخه مالی کشور این بود که با افزایش قیمت سکهها و کاهش قدرت خرید مردم مردم برای دید و بازدیدها و هدیه دادن روی به خرید سکه پارسیان آوردند.
به همین دلیل بانک مرکزی تصمیم به ضرب سکهای جدید با عیار بیشتر نسبت به پارسیان (عیار سکه یک گرمی ۲۲ است در حالی که عیار سکه پارسیان ۱۸ است.) گرفت تا بتواند جوابگوی نیاز افرادی که خواهان ضرب سکه یک گرمی با قیمت مناسبتر و عیار بیشتر نسبت به پارسیان هستند، با رعایت استانداردهای ضرب سکه باشد.
برای تشخیص سکه، باید سکه را روی زمین بیندازید با توجه به صدای زنگدار و ممتدی که ایجاد میکند و همچنین نوشتههای واضح و مشخصی که روی آن درج گردیده میتوان سکههای طلا را تشخیص داد.
یکی دیگر از راههای تشخیص اصل بودن طلا و سکه از قدیم، گاز گرفتن آن بوده است. احتمالاً این حرکت را در فیلمها، انیمیشنها یا حتی در هنگام اهدای مدال به ورزشکاران زیاد دیده باشید. این موضوع، پیشینهای تاریخی دارد. در گذشتهها برای اطمینان از اصل بودن و خلوص سکههای رایج، آن را گاز میگرفتند، اگر سکه از طلای خالص باشد، جای دندانها بر آن باقی میماند.
نکته: تنها مرجع قانونی برای تعیین عیار فلزات گرانبها در داخل کشور مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران میباشد.
یکی از سؤالات متداولی که اکثرا پرسیده میشود این است که طلای آب شده بخریم یا سکه؟ کدام بهتر است؟
باید بدانید که در این مورد بین سرمایهگذاران بزرگ هم اختلاف است. بسیاری خرید آب شده را کاری اشتباه میدانند، چون عقیده دارند جای تقلب در آن زیاد است و، چون عموم جامعه با آن آشنایی ندارند به راحتی میتوانند توسط افراد سودجو متضرر شوند.
برخی دیگر هم خرید طلای آب شده را به این علت که مالیات و کارمزد به آن تعلق نمیگیرد پیشنهاد میکنند، این افراد عقیده دارند که با اینکار میتوان طلای بیشتری پس انداز کرد.
با در نظر گرفتن هردوی این نظریهها، باز هم به این علت که سکه طلا شناخته شدهتر است و دسترسی به آن راحتتر میباشد، برای عموم افراد جامعه خرید سکه طلا به جای آب شده پیشنهاد میشود.
ذخایر ارزی مجموع داراییهایی است که به صورت ارزهای خارجی یا طلا در اختیار بانکهای مرکزی یا دولتها قرار دارد. این ذخایر عمدتاً با تکیه بر بازرگانی خارجی فراهم آمدهاند. در واقع هنگامی که صادرات یک کشور بر وارداتش پیشی میِگیرد، بخش مهمی از مازاد حاصل از تفاوت میان این دو متغیر، یا از خزانه بانک مرکزی سر بر میآورد و یا در «صندوقهای حاکمیتی» که در ایران زیر عنوان «صندوق توسعه ملی» فعالیت میکند، ذخیره میشود.
ذخایر ارزی یک کشور بهمنظور هدفهای گوناگون مورد استفاده قرار میگیرد. ارز موجود در «صندوقهای حاکمیتی» در شماری از کشورها در خدمت «عدالت بین نسلی» و یا، به عبارت دیگر، در خدمت تأمین منافع نسلهای آینده به کار گرفته میشود.
ذخایر ارزی بانک مرکزی نیز در مواقع اضطراری برای تأمین مالی کسری تراز بازرگانی و یا به منظور پشتیبانی از نرخ برابری پول ملی در برابر ارزهای خارجی مورد استفاده قرار میگیرد.
طلای آب شده اغلب از ذوب کردن طلای متفرقه (Scrap Gold) بدست میآید. منظور از طلای متفرقه جواهرات دست دوم و شکستهای است که به طلا فروشیها میفروشیم. طلافروشان برای اینکه این نوع از طلاها بلا استفاده نماند و دوباره وارد چرخه مالی شود، آنها را به کارگاه ارسال کرده و در آنجا با کورههای مخصوص ریختهگری طلا و جواهرات ذوب میکنند تا طلای ذوب شده بدست بیاید.
طلای ذوب شده میتواند به هر شکل و ابعادی باشد و قانون خاصی برای مشخص کردن شکل و ابعاد آن وجود ندارد. متداولترین شکل طلای آبشده بصورت مکعب است. مفتولی بودن شکل طلای ذوب شده به طلاسازان کمک میکند تا هر اندازه طلا برای مصنوعات طلا لازم دارد، قیچی کرده و آبشده باقیمانده را دست نخورده باقی بگذارد. به علاوه حمل و نقل طلای ذوب شده به شکل مفتول برای عموم مردم و همچنین طلا فروشان راحتتر از اشکال دیگر آن است.
هند و ایران از بزگترین دارندگان طلای خانگی در دنیا هستند. در این حوزه به گفته رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان طلا و جواهر ایران بیشتر از ١٠٠ تن طلای کشور در خانههای مردم ایران بایکوت شده است و با این حساب، مردم کشور بیشتر از ١٠٠هزار کیلوگرم یا معادل ١٠٠میلیون گرم طلا ذخیره کردهاند.
این موضوع در شرایطی است که با در نظر گرفتن آخرین ترازنامه منتشرشده از میزان ذخیره طلای بانک مرکزی کشور میتوان گفت که طلای ذخیرهشده در خانه ایرانیها بیشتر از ذخایر طلای بانک مرکزی کشور است که حدود ٩٥ تن بوده است. هرچند ارقام اعلامی این حوزه بیشتر محرمانه تلقی میشود، اما در آستانه آغاز دولت یازدهم محمود بهمنی این رقم را حدود ٥٠٠ تن اعلام کرده بود، اما در دولت جدید بود که این رقم حدود ٩٥ تن اعلام شد تا مشخص شود ذخایر کشور هم در حوزه طلا طی دولتهای قبل کمتر از میزان اعلامی بوده است.
به هر روی نگاهی به آمار واردات طلا هم بالا بودن میزان ذخایر مسکوت طلا در خانهها را بالا نشان میدهد اگر بدانیم که واردات سال ٨٧ حدود ١٨٦ تن بوده است، این میزان ذخیره حدودا به اندازه ٩ ماه واردات، طلا در خانه مردم کشور وجود دارد.
در شرایط تحریم، جمهوری اسلامی طی طرحی اقدام به فروش نفت در ازای طلا کرد که یکی از نمونههای این نوع تهاتر، فروش نفت ایران به ونزوئلا در ازای تحویل طلا از طرف این کشور به ایران بود.
به لحاظ تولید صنعتی قطب تولید طلا اصفهان است، اما مرکز مصارف سنتی و صنعتی کماکان تهران است. پس از این دو نقطه آذربایجان شرقی و غربی به همراه یزد قطبهای تولید طلای ایران به حساب میآیند.
یکی از بهترین بازارهای سرمایه گذاری در ایران، بازار آتی است. بازار آتی سکه نیز طرفداران زیادی در بین معامله گران دارد. قرارداد آتی سکه توافقنامهای است که در آن فروشنده تعهد مینماید در زمان معین تعداد مشخصی سکه را به خریدار تحویل دهد و خریدار نیز متعهد میشود که در زمان دریافت سکه مبلغی را که در روز قرارداد توافق شده پرداخت کند.
بازار آتی سکه به دلیل ویژگیهای منحصربهفردی که نسبت به بازار بورس دارد فعالان در حوزهی سرمایه گذاری را به سمت خود سوق میدهد؛ اما با وجود همه این ویژگیها باز هم دلیل بر این نمیشود که بدون داشتن اطلاعات کافی وارد این بازار شد.