
سریال گاندو ۲ که در ایام نوروز پخش شد موضوع بحث و جدلهای سیاسی بسیاری قرار گرفت. جدالهایی که البته هنوز ادامه دارد و انگار مجادلات سخت سیاسی ایران به فیلم و سریالها هم کشیده شده است.
دیدارنیوز: فضای دو قطبی و جناحی در کشور چنان شدت گرفته که حتی بر سر سریالهای نوروزی نیز دعوای سیاسی درمیگیرد. پخش سریال «گاندو ۲» در ایام تعطیلات نوروزی جنجالهای بسیاری بین دولتمردان اعتدالگرا از یک سو و اصولگرایان ضد دولت از سوی دیگر ایجاد کرد. جنجالهایی که علیرغم گذشت روزها همچنان ادامه دارد.
سریال «گاندو ۱» که در تعطیلات نوروز امسال پخش شد، سری اولی داشت که جنجال بر سر آن از همان زمان شروع شد. سریالی که در آن نسبت نفوذپذیری و فریب خوردن را به دستگاه سیاست خارجی کشور وارد میکرد. تنش بر سر سری اول گاندو آنقدر بالا گرفت که گفته میشد محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه کشورمان به رهبری شکایت برده است.
علیرغم آن تنشهای بسیار بر سر گاندوی یک، چند روز پیش از آغاز تعطیلات نوروزی کنداکتور نوروزی شبکه سه سیما تغییر کرد و به جای پخش سریال طنز «بوتیمار»، پخش سریال «گاندو دو» قرار گرفت.
سریال گاندوی دو مانند همان سری اولش حمله به دستگاه سیاست خارجی را در خود داشت، از برجام تا پرداختن به FATF و نقد یک جانبه آن اموری بود که در سراسر سریال به چشم میآمد. مشابهتسازی با شخصیتهای واقعی و القای تصویر افرادی زیر نفوذ از جمله مسائلی بود که باعث خشم دولتیها شد.
اولین واکنش را حسامالدین آشنا آشنا (مشاور رئیسجمهور) نشان داد که در توییترش نوشت: «هزار سریال بسازید و مسخره کنید، همه باد هوا میشود، ولی خط لولهای که صادرات نفت ایران را از تنگه هرمز و خلیج فارس بینیاز میکند برای این کشور باقى میماند.» بعدتر روز دهم فروردین علی ربیعی سخنگوی دولت در نشست خبری خود درباره این سریال مورد سؤال قرار گرفت و چنین گفت: «آنچه از صداوسیما پخش میشود باید متضمن افزایش اعتماد عمومی به ارکان و چهرههای شاخص نظام باشد. نباید حاوی تصاویری غیرمنصفانه از دستگاه دیپلماسی میشد.»
به تدریج اعضای دیگری از دولت حسن روحانی نیز وارد گود شدند و به نقد این سریال پرداختند. از جمله آنها عباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد بود که در توییترش نوشت: «کارنامه کشور در رسانه رسمی در قالب خبر، گزارش، مصاحبه، فیلم مستند، سریالهای سریالی! چنین است: مسئولان چپاولگر اموال عمومی و جاسوس خارجی هستند! آیا با این سطح از تبلیغات منفی در تدارک مشارکت حداکثری هستند؟!».
اما آنچه که در سطح افکار عمومی بیشتر دیده شد، واکنش محمدجواد ظریف بود. او اول در اینستاگرامش «هتاکان» را به خدا حواله داد و نوشت: «دل به مهر و کمر به خدمت این آب و خاک پاک و مردمان دلاورش بستهایم» و به همین دلیل، فشارها را تحمل میکنم و «دم از پاسخ به نارواها فروبستهایم». بعدتر هم در کلاب هوس این سریال را از اول تا آخر دروغ خواند.
کم کم گلایههای دولتیها در سطح افکار عمومی مورد توجه قرار گرفت و عوامل سریال در مقابل دولتیها واکنش نشان دادند. تهیهکننده سریال، اظهارات صالحی وزیر ارشاد را «خجالتآور» خواند و گفت که این وزارتخانه به فیلمها، کتابها و سریالهای «سیاه و تلخ» که «امنیت روانی» خانوادهها و جامعه را تخریب میکند، مجوز میدهد، اما تحمل سریالی که از موضع «اقتدار ملی» است را ندارد. او همچنین، در پاسخ به ظریف که کل سریال را دروغ خوانده بود، گفت: «سریال «گاندو» «دروغ» نبوده و نیست. «گاندو» صدای در گلو مانده مردم است... نمایش خیانت و فریبکاری آمریکا و انگلیس است. دروغ، تضمین امضای جان کری بود» و سپس تأکید کرد که «گاندو بر اساس اسناد واقعی ساخته شده... اسناد و مدارکی که پشتوانه پژوهشی نگارش فیلمنامه بوده را در فیلم مستندی در اختیار مردم قرار خواهیم داد.»
این روند پاسخ دادنهای متوالی ادامه یافت. حسامالدین آشنا در پاسخ به این ادعای تهیهکننده سریال در توییترش تصریح کرد که «اگر شبکهای دارای کمترین مخاطب بود و برنامهای سابقه بیشترین تخریب و تحریف و یک طرفه به قاضی رفتن را داشت و حالا برای جور کردن جنس یا توهین و تخریب مضاعف یا بازارگرمی برای برنامهای بیرونق از یک وزیر دعوت کرد؛ آیا او موظف و ملزم به اجابت درخواست تیم تخریبی است.»
در حالی که کشمکش بین دولتیها و عوامل سریال در جریان بود، با اتمام تعطیلات دو هفتهای نوروزی پخش سریال گاندو دو ناگهان متوقف شد. مخالفان دولت اصرار داشتند که با فشار دولت بوده که پخش سریال متوقف شده است. اما دولتیها این موضوع را انکار میکنند. برای مثال حسینعلی امیری معاون پارلمانی روحانی گفت: «دولت هیچ دخالتی در رابطه با توقف سریال گاندو نداشته و هیچ مقام دولتی با صدا و سیما در خصوص توقف سریال مذکور تماسی نداشته است.» او تصریح کرد که از گفتگو با رئیس صدا و سیما متوجه شده که اساساً سریال همین چهارده قسمت پخش شده بوده است.
حسامالدین آشنا نیز واکنش تندی به آن ادعاها نشان داد و در توییترش نوشت: «صریح باشید و بازی نکنید؛ بگویید چه کسی؛ از کجا و چه زمانی؛ درباره سانسور یا ممانعت از پخش کدام بخش از کدام سریال بر چه قسمتی از صداوسیما فشار آورده است. آیا صداوسیما اساساً نقشی در تولید یا پخش این سریال داشته است؟»
البته، این موضوع که قسمتهای ساخته شده از سریال گاندو تماماً پخش شده است، از سوی عوامل سریال هم به تلویح تأیید شد. با این حال، توقف در حین پخش سریال این شائبه را قوت داده که برای توقف پخش سریال تلاشهایی صورت گرفته است.
در حالی که دولت و عوامل سریال و برخی کاربران اصولگرای شبکههای مجازی در حال کشمکش بر سر این سریال بودند، با شروع به کار مجلس شورای اسلامی، نمایندگان نیز به زمین دعوا آمدند.
سهشنبه هفدهم فروردین ماه، ۲۳۳ نماینده مجلس در نامهای از عوامل سریالهای نوروزی و به ویژه سریال گاندوی دو تشکر کردند. در این بیانیه قدردانی آمده بود: «صداوسیما با پخش سریال «گاندو ۲» بر آگاهی بخشی و بصیرت مخاطبان افزود تا مردم علاوه بر شادابی و نشاط آدابی سیاسی خود را بالا ببرند.»
در این بیانیه که به امضای تقریباً تمامی نمایندگان مجلس رسیده بود، از عوامل تمام سریالهای نوروزی تشکر شده بود، اما در ادامه، این بار ۱۶۰ نماینده مجلس روز هجدهم فروردین ماه به صورت خاص فقط به سریال گاندو پرداختند و از آن اعلام حمایت کردند. در این بیانیه آمده بود: «در ایام نوروز شاهد پخش یک مجموعه تلویزیونی ساخته شده براساس تلاش سربازان گمنام امام زمان (عج) برای شناسایی، مقابله و خنثیسازی با پروژه نفوذ بودیم، این مجموعه تلویزیونی با نام گاندو مخاطبان چند میلیونی پیدا کرد، به تمام عزیزان، دست اندرکاران ساخت این مجموعه جذاب که فقط گوشه کوچکی از جریان نفوذ را به نمایش گذاشت، دست مریزاد میگوییم، مجموعهای که به مثابه آب در لانه مورچگان عمل کرد.»
این بیانیه به صورت صریح به دولت حمله و محتوای سریال گاندو را تأیید کرد. اما در سوی دیگر، دقیقاً همان روز هجدهم فروردین، حسن روحانی رئیسجمهور هم وارد میدان شد و به انتقاد از این سریال پرداخت. او در جلسه هیأت دولت گفت: «پیروزی سیاسی ملت بزرگ ایران و دولت دوازدهم با رهبری مقام معظم رهبری و حمایت و هدایت ایشان به وجود آمد که توانستیم آمریکا را شکست دهیم. چرا با پول ملت برای این شکست آمریکا فیلم درست نمیکنید؟ اگر بناست از پول ملت فیلم درست کنید و نمایش دهید از واقعیتها فیلم بسازید و حقایق را به مردم بگویید. پیروزی ملت را بگویید. نباید به مردم غیرواقعیتها را بگوییم و نباید واقعیتها را تحریف کنیم.»
حالا باید منتظر بود و دید که آیا روند پاسخ دادنهای دومینووار ادامه مییابد و مجلسیها یا دیگر اصولگرایان به اظهارات روحانی واکنش نشان میدهند یا نه. اما به هر حال، آنچه واضح است این است که کشور در دوقطبی عمیقی افتاده است و در این میان جناح مخالف دولت برای ضربه زدن به دولت و قبضه قدرت حاضر است دست به هر کاری بزند. در مقابل، دولتیها نیز سعه صدری در برخورد با این مسائل ندارند.