![ناترازیها مهمترین و اساسیترین مشکل اقتصاد ایران](/files/fa/news/1403/5/24/482522_478.jpg)
یک روزنامه نوشت: در ۱۶ روز معاملاتی اخیر از نیمه بهمن ماه به این سو در مجموع ۳ هزار و ۴۰۸ میلیارد تومان سرمایه حقیقی از بورس تهران خارج شده است.
دیدارنیوز: شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران در پایان معاملات روز گذشته (سهشنبه) بیش از ۴ هزار واحد ریخت و به ۲ میلیون و ۴۵ هزار و ۷۵۱ واحد رسید و برای سومین روز متوالی در هفته جاری، بورس نزولی شد و شاخص کل هموزن بورس نیز با ریزش ۳ هزار و ۲۴۳ واحدی به عدد ۷۰۹ هزار و ۲۲۷ واحدی رسید.
روز گذشته، خالص تغییر مالکیت حقوقی به حقیقی بازار برای شانزدهمین روز معاملاتی متوالی منفی شد و ۲۵۸ میلیارد تومان پول حقیقی از بازار سهام خارج شد. در ۱۶ روز معاملاتی اخیر از نیمه بهمن ماه به این سو در مجموع ۳ هزار و ۴۰۸ میلیارد تومان سرمایه حقیقی از بورس تهران خارج شده است. در این دوره زمانی شاخص کل بیش از ۵۰ هزار واحد ریزش کرده است.
کارشناسان بازار سرمایه بر این باورند که بورس آیینه تمام نمای اقتصاد کشور است و در پی آن، تصمیماتی که در حوزههای مختلف گرفته میشود به صورت مستقیم بر این بازار اثرگذار است و دو تصمیم مهمی که در سال ۱۴۰۲ گرفته شد باعث واکنش فعالان بازار سرمایه شد؛ اولین مورد مربوط به نرخ خوراک پتروشیمیها در ابتدای سال بود و مورد بعدی مربوط به انتشار اوراق گواهی ۳۰ درصدی بانک مرکزی که بزرگترین ضربه را به بازار سرمایه زد.
عدم رویکرد حمایتی دولت برای بازار سرمایه
حمیدرضا میرمعینی، کارشناس و تحلیلگر بازار سرمایه در مورد ریزشهای اخیر بورس گفت: جریانی که اخیرا با تصمیمات دولت شکل گرفته باعث این ریزشها شده است و علیرغم روال سالیان گذشته که با خوشبینی ورود به سال جدید در اسفند ماه این بازار با رشد همراه میشد این رویه امسال رخ نداد.
میرمعینی با اشاره به مولفههایی که باعث به وجود آمدن این وضعیت بورس شد، افزود: از اواسط بهار سال ۱۴۰۲ شرایط بورس تغییر کرد و بازار سرمایه سال بیرمقی را آغاز کرد و عمدتا با سیاستگذاریهای اقتصادی که دولت اعمال کرد این اتفاقات رقم خورد و به نوعی فعالان بازار هم از سرمایهگذاری بیشتر در این بازار ناامید شدند و متوجه شدند رویکرد دولت به بورس اوراق بهادار رویکرد حمایتی نیست.
افزایش نرخ خوراک پتروشیمیها و تغییر نرخ سود سپرده
این فعال بازار سرمایه با اشاره به افزایش نرخ خوراک پتروشیمیها ادامه داد: افزایش نرخ خوراک پتروشیمیها در اردیبهشت ماه ۱۴۰۲ در کنار اصرار بر نرخگذاری دستوری دولت روی اکثر کالاها و ازجمله خودرو باعث به وجود آمدن مشکل در بسیاری از صنایع شده است و این سیاست غلط همچنان هم ادامه دارد.
میرمعینی تصریح کرد: از بیتدبیریهایی که در قالب تنظیم بودجه رخ داد تا افزایش نرخ سود سپرده ازسوی بانک مرکزی و... باعث شدند تا سرمایهگذاران به این نتیجه برسند که دولت هیچ نوع اولویتی برای بازار سرمایه قائل نیست.
سال آینده سال سختی برای بنگاههای اقتصادی است
او خاطرنشان کرد: با توجه به مضیقههایی که دولت در سال جدید دارد و مشکلاتی که احتمالا با آن روبهرو خواهد شد باز هم به نظر نمیرسد بازار سرمایه در اولویتش باشد و شاید شاهد فشارهای بیشتری هم بر این بازار باشیم. میرمعینی گفت: در حال حاضر نمیتوان گفت سهمها دارای ارزندگی هستند، چراکه تا زمانی میشد این ادعا را داشت که نرخهای سود بانکی تا این اندازه بالا نبودند و افزایش ریسک بازار را هم تا این اندازه تجربه نکرده بودیم، اما امروز هر چند سهمها ارزندگی گذشته را ندارند، اما از سایر بازارها (خودرو، طلا، ارز و مسکن) عقبتر مانده است. این کارشناس بازار سرمایه افزود: علیرغم اینکه شاید امروز شرکتها به لحاظ جایگزینی و ارزشگذاری مبتنی بر داراییها و رویکرد درآمدی در شرایط مناسبی باشند، اما به نظر میرسد سال آینده سال سختی برای بنگاههای اقتصادی باشد.
حتی از قیمتهای پایین سهام هم استقبالی نمیشود
او با بیان اینکه حتی از قیمتهای پایین سهام هم استقبالی نمیشود، تصریح کرد: باتوجه به شرایط اقتصادی کنونی و تصمیمگیریهای دولت نه تنها نقدینگی تازهای وارد بازار سرمایه نمیشود، بلکه همین مقدار جریان نقدینگی اشخاص حقیقی هم که امروز وجود دارد میل به خروج دارند و ما روزانه شاهد خروج بسیاری از نقدینگیها در بازار سرمایه هستیم.
میرمعینی خاطرنشان کرد: باتوجه به اینکه بازار سرمایه و بورس همیشه یک شاخص پیشنگر بوده و آینده اقتصادی شرکتها را مدنظر دارد و عایدی بنگاهها هم مبتنی بر آینده اقتصادی شکل میگیرد بنابراین خوشبینی نسبت به عایدات صعودی شرکتها امروز وجود ندارد و همین امر باعث شده تا شاهد این روند رو به نزول در بازار سرمایه باشیم.
آخرین میخ بر تابوت بازار سرمایه زده شد
این کارشناس بازار سرمایه در ادامه افزود: متاسفانه نه تنها اقبالی بر این بازار نیست بلکه نشانههایی مبنی بر تغییرات با اهمیت و اثرگذار هم دیده نمیشود که بتوان نگاه بدبینانه به این بازار را تمام کند و امید را به این بازار بازگرداند. میرمعینی با اشاره به انتشار گواهی سپرده با نرخ ۳۰ درصدی خاطرنشان کرد: آخرین میخ بر تابوت بازار سرمایه همین مساله بود که ازسوی سیاستگذار پولی و مقام رسمی بازار پول زده شد و باعث شد که به نوعی نرخ پایه بازده مورد انتظار سهامداران افزایش پیدا کند.
این کارشناس بازار سرمایه در ادامه گفت: این افزایش نرخ تنزیل مبتنی بر افزایش نرخ سود بانکی متاسفانه خطر بسیار جدی برای بازار سرمایه است که شاید ریزشهای بیشتری را هم رقم بزند، چراکه باید به نوعی ارزش ذاتی به دست بیاید تا بتواند نرخ مورد انتظار سهامداران را تامین کند در غیر این صورت سهامدار همچنان نسبت به خرید و تقاضا برای خرید سهام منتظر میماند و هیچ اقدامی نمیکند. او تصریح کرد: بنابراین از مهمترین عوامل در هفتههای اخیر که در افت بازار هم اثرگذار بود افزایش نرخ سود بانکی بود که هر چند سیاستگذار پولی با رویکرد مهار تورم این سیاست را اتخاذ کرد، اما متاسفانه به زیان بازار سرمایه تمام شد و باعث ریزشهای بیشتر این بازار شد و تا زمانی که نشانهای بر تغییر اساسی در این سیاستگذاریها رخ ندهد بازار سرمایه همچنان روی خوش رونق و رشد را نخواهد دید.
هنوز جداول بودجه سال آینده منتشر نشده است
سیدمصطفی صفاری، کارشناس بازار سرمایه در مورد ریزشهای اخیر بورس گفت: با وجود این ریزشها باز هم توصیهای به فروش سهمها نمیکنم و باید صبوری کرد تا پس از انتخابات مجلس تصمیم درست در این خصوص گرفته شود.
این کارشناس بازار سرمایه با بیان اینکه هنوز جداول بودجه سال آینده منتشر نشده است، افزود: هر چند تک سهمهایی که ارتباطی به بودجه ندارند مثبت است، اما کلیت بازار منفی است و تا زمانی که این جداول را ندهند، نمیتوان از وضعیت صنایع در سال آینده مطلع شد پس باید شرایط بورس در سال جدید را پس از بررسی این جداول مورد ارزیابی قرار داد.
دولت دست خود را در جیب شرکتهای بورسی کرده است
او در مورد انتشار گواهی سپرده با نرخ ۳۰ درصدی تصریح کرد: متاسفانه انتشار این گواهیها باعث منفی شدن بورس میشود و اینکه رابطه نرخ بهره با قیمت سهام رابطه عکس دارند و زمانی که این ۳۰ درصد که با سود پرداختیاش ۳۴ درصد میشود p/e در محدوده ۳ قرار میگیرد. صفاری با بیان اینکه p/e امروز ۵.۵ است، گفت: به این معنی که قیمت سهام امروز در کف قیمتی قرار گرفته است و در اصل افزایش نرخ بهره بانکی باعث مرگ بازار سرمایه شد. او افزود: متاسفانه دولت دست خود را در جیب شرکتهای بورسی کرده است و به بازارهای دیگر کاری ندارد؛ نه توجهی به بازار دلار دارد و نه بازار طلا ضمن آنکه مالیات بر عایدی هم هنوز به تصویب نرسیده است، اما حاشیه سودها در این بازار به شدت پایین آمده است.