پس از پایان مذاکرات هستهای چهار روزه در وین، حالا طرفین باید تصمیم سیاسی خود را درباره متن نهایی توافق اعلام کنند. مرتضی مکی، کارشناس مسائل آمریکا معتقد است که تنها راه برای اعتمادسازی در روابط ایران و غرب احیای برجام است.
دیدارنیوز: یک کارشناس مسائل آمریکا گفت: قطعا اروپاییها به موضوع ورود ایران به بازار انرژی واقف هستند، اما وقتی به مذاکرات اروپاییها در این حوزه توجه میکنید میبینید که هیچ یک از طرحهای آنها برای تامین انرژی شامل ایران نیست؛ چراکه میدانند ایران در شرایطی نیست که اروپا بتواند در بلندمدت روی آن سرمایه گذاری کند. تنها راه برای اعتمادسازی در روابط ایران و غرب احیای برجام است.
مرتضی مکی، در ارزیابی تلاش غرب برای احیای توافق هستهای سال ۲۰۱۵ و در پاسخ به این سوال که آیا وجود بحران اوکراین و تایوان موجب شده تا اروپا و ایالات متحده از ایجاد بحران جدیدی به نام برنامه هستهای ایران اجتناب کنند، گفت: تحرکات جدیدی که آقای جوزپ بوررل برای احیای برجام انجام میدهند حاکی از این است که هم اروپا و هم آمریکا به ضرورت احیای توافق برجام تاکید دارند و واقف هستند و به همین دلیل هم پس از توقف ۵ ماهه، رفت و آمدها و رایزنیهای زیادی میان اروپا با ایران ادامه یافت.
وی ادامه داد: قطعا اروپاییها در شرایط موجود با توجه به تداوم بحران اوکراین و بحرانی که به تازگی در دریای چین جنوبی شکل میگیرد، به دنبال ایجاد بحران دیگری نیستند؛ شاید تفکری که در ایران وجود دارد که تعویق مذاکرات را به معنای به دست آوردن دستاوردهای بیشتر میداند از علم به همین ضرورتها نشأت میگیرد، اما این نکته را باید متذکر شد که اروپا و آمریکا با یک هزینههایی حاضر به احیای برجام هستند و اگر این هزینه افزایش پیدا کند، قطعا حاضر به پذیرش تمام خواستههای ایران نیستند. این نکتهای است که ما طی دو دهه گذشته شاهد آن بودهایم.
وی افزود: مهمترین مساله اصلی ایران این است که در فضای ناپایدار نظام بینالملل، تهران در شرایطی میتواند از فرصتهای خود استفاده کند که توازنی در روابط خود با شرق و غرب ایجاد کند ما هیچ توافقی بهتر از برجام برای آغاز دوباره حل و فصل اختلافات با غرب نداریم. موضوع، برنامه هستهای ایران است، اما عدم حل و فصل آن بر موضوعات دیگر میان ایران با کشورهای مختلف تاثیرگذار خواهد بود. هر سرنوشتی که بحران اوکراین و بحران تایوان به همراه داشته باشد، در ضرورتهای جمهوری اسلامی ایران تغییری ایجاد نمیکند.
این تحلیلگر مسائل بینالملل گفت: بیشترین هزینه تعلیق در تصمیمگیری برای توافق متوجه ایران است؛ قطعا اروپاییها به موضوع ورود ایران به بازار انرژی واقف هستند، اما وقتی به مذاکرات اروپاییها در این حوزه توجه میکنید میبینید که هیچ یک از طرحهای آنها برای تامین انرژی شامل ایران نیست چراکه میدانند ایران در شرایطی نیست که اروپا بتواند در بلندمدت روی آن سرمایهگذاری کند. تنها راه برای اعتمادسازی در روابط ایران و غرب احیای برجام است.
وی ادامه داد: اگر به منظور احیای برجام گامی به عقب برداشته و تحقق بخشی از خواستههای خود را به حالت تعلیق درآوریم، باز هم در میانمدت و بلندمدت اثرات احیای برجام سایر خواستههای ما را در راستای منافع ملی تامین خواهد کرد.
