میزگرد "دیدارنیوز" درباره رابطه طب سنتی و نوین با حضور صاحب نظران این حوزه؛
دیدارنیوز ـ همواره در زندگی وقتی دچار بیماری یا مشکل جسمی شده ایم اطرافیان و اعضای خانواده توصیههای مختلفی داشته اند. برخی که با پزشکان میانه بهتری دارند ما را به آنها معرفی میکنند و برخی به دنبال ارائه راهکارهایی از طریق عطاریها هستند. این دوگانه طب سنتی و طب نوین را همواره در زندگی تجربه کرده ایم. از توصیههای بی سر و ته در شبکههای اجتماعی بگیر تا توصیه پدر یا مادر بزرگ ها.
اما واقعا باید چه کرد؟ این دو حوزه چه نسبتی با هم دارند؟ فرد بیمار باید چه کاری کند که بهترین وضعیت را داشته باشد؟ دیدارنیوز در میزگردی که در این حوزه برگزار کرده، رابطه بین طب نوین و سنتی را مورد بررسی قرار داده و تلاش کرده تا به این سوالات پاسخ دهد. در این میزگرد امیراحمد سوزنچی(پزشک طب سنتی)، کامران گنجی(روانشناس) و علی اکبر صفا(فیزیوتراپ) که هر سه نفر از صاحب نظران این حوزه در کشور هستند حضور دارند. ویژگی این کارشناسان در این است که علاوه بر تخصصی که در طب نوین دارند در حوزه طب سنتی نیز متخصص محسوب میشوند. آنها این دو شاخه را مکمل هم میدانند و از ویژگیهای این دو حوزه میگویند.
دیدارنیوز: آقای دکتر گنجی شما توضیحاتی درباره بحث سبک زندگی داشته باشید تا در ادامه به سراغ بحثهای دیگر برویم.
گنجی: سبک زندگی ابتدا از اندیشمندان روانشناسی شروع شد. اولین بار هم آلفرد آدلر آن را مطرح کرد. به شیوه و روش زندگی انسانها و نگاهی که نسبت به جهان دارند و به فلسفه زندگی میپرداخت و میگفت انسانها بر اساس آن زندگی میکنند. بعدها این موضوع آنقدر گسترش پیدا کرد و مورد توجه قرار گرفت که به یک موضوع میان رشتهای تبدیل شد و وارد جامعه شد. در سالهای اخیر دوستانی که در حوزه علوم پزشکی کار میکنند بیشتر به سمت آن روی آوردهاند. یعنی شما در سبک زندگی یک گسترهای دارید که از مباحث فلسفی مثل «از کجا آمدهام آمدنم بهر چه بود» شروع میشود تا بحثهای جزئی مربوط به خواب و خوراک، تغذیه و ورزش ادامه مییابد. دوستانی که در حوزه علوم پزشکی کار میکنند در سالهای اخیر جنبههای خیلی اجراییتر کار را دیدهاند. مثلا سلامت انسان برای آن دسته از بیماریهایی که غیر واگیر هستند، چگونه میتواند بر سلامت یا بیماری ما تأثیر بگذارد. بحث شاخص توده بدنی، تحرک، ورزش، نوع روغنهایی که استفاده میکنیم و الی آخر را مطرح میکنند. یعنی بحثی که خیلی وارد زندگی مردم شد، مربوط به حوزه پزشکی بود. هر چند تحقیقات مربوط به سبک زندگی کماکان در رشتههای دیگر ادامه دارد. پس آن جنبههایی که عینی و مادی است، دوستان علوم پزشکی دنبال میکنند. اما این قضیه را در جامعهشناسی در مورد مد، گرایشها و نگرشها نسبت به مسائل مختلف داریم تا بحثهای روانشاسی، نوع نگاه به زندگی و رفتارهایی که در گروههای سنی مختلف در جوامع مختلف و تفاوتهای فرهنگی میبینید.
دیدارنیوز: آقای دکتر سوزنچی در بحث طب سنتی امروز گروهی از کسانی که از طب نوین استفاده میکنند با طب سنتی زیاد موافق نیستند. یا برخی از افراد که از طب سنتی بهره میبرند و در این زمینه اندیشمند هستند با طب نوین مخالفت دارند. گروه سومی هم هستند که طب سنتی و طب نوین را مکمل هم میدانند. دیدگاه شما در مورد طب سنتی چیست؟
سوزنچی: بله طب سنتی مکمل طب نوین است نه اینکه طب نوین مکمل طب سنتی باشد. طب نوین جایگاه مخصوص خود را دارد و ما منکر آن نیستیم اما اینکه کسانی در طب نوین به طب سنتی نگاه خوبی ندارند دلیلش این است که آگاهی ندارند و مطالعاتی ندارند. من مطالعات زیادی در خصوص طب نوین دارم و ۶۳ سال هم راجع به طب سنتی به صورت آکادمیک تحقیق کردهام. طب سنتی آکادمیک است. کتابهای ابوعلی سینا همین الان هم در دانشگاههای اروپایی و آمریکایی تدریس میشوند. یا کتابهای جابربن حیان، خوارزمشاهی، زکریای رازی در دانشگاهها مورد بررسی و مطالعه قرار میگیرند.
دیدارنیوز: قبل از اینکه طب نوین به شکل امروزی مطرح شود، جایگاه طب به چه صورت بوده است؟
سوزنچی: در طب سنتی بوده است. بوعلی سینا جراحی میکرده است. بقراط و افلاطون جراحی میکردهاند. در شهر سوخته سیستان و بلوچستان عمل جراحی چشم انجام میدادهاند. آزمایشگاه داشتهاند. در گذشته در دوازده هزار سال قبل علم ما خیلی پیشرفتهتر از زمان حاضر بود. من در یک مصاحبه گفتم در ۴۳۰۰ سال پیش آدم نمکی در زنجان از داخل نمک بیرون آوردهاند. شما ببینید یک انسان در ۴۳۰۰ سال پیش تمام موهای بدنش سالم بود. چیزی که من را متعجب کرد این بود که لباس تن آدم نمکی از چرم بود که دوخت داشت و روی سینهاش گلدوزی شده بود. این نشان میدهد که ما در ۴۳۰۰ سال پیش خیاطی و چرخ گلدوزی داشتهایم. طب نوین آمد، اما آن را به سمت و سوی اقتصادی آوردند و برای پول کار میکنند.
دیدارنیوز: وقتی دانشمند طب نوین میداند که منشأ پزشکی از طریق طب سنتی بوده، چرا با طب سنتی مخالفت دارد؟
سوزنچی: چون به ضررش است. من سی سال پیش مقالهای دادم که سرطان بیماری نیست، بلکه یک تجارت است. میدانید چقدر کارخانجات داروسازی آمریکا علیه من شکایت کردند؟ چون فقط طب سنتی است که برای پیشگیری صحبت میکند و درمان میکند. درست است طب نوین هم درمان میکند، اما از طریق شیمیایی است. به عنوان مثال یک کیسه پلاستیک زیر خاک بگذارید، ۱۴ هزار سال طول میکشد تا پودر شود. حال یک تکه چوب زیر خاک بگذارید بعد از یک ماه پودر میشود.
دیدارنیوز: تفاوت شیمیایی و صنعتی را شما بیان میکنید. آقای دکتر صفا نظر شما راجع به طب سنتی چیست؟ با توجه به رشته تخصصی شما که ارتوپدی است، تفاوت آن را با طب نوین چگونه میبینید؟
صفا: طب نوین و طب سنتی هر کدام یک مسیر مشخص خود را دارند. طب نوین و مسیر شیمیایی در درمان با طب سنتی فرق دارد. ممکن است سلامتی در طب سنتی زمان بر باشد اما درمانش واقعی است. اما در طب نوین درمانش شیمیایی است که عوارض جانبی دارد. طب سنتی هیچ عوارضی ایجاد نمیکند. برای هر درمانی طب سنتی که مسیرش را بروید به راحتی میشود درمان کرد. اما باید مسیرش را بدانید و به متخصصین طب سنتی مراجعه کرد.
دیدارنیوز: شما اشاره میکنید در طب نوین با جراحیهای گوناگون و داروهای شیمیایی به گونهای به بدن تهاجم میشود. اما در طب سنتی با داروهایی که استفاده میشود هیچ گونه آسیبی برای بدن ندارد. دکتر گنجی این روزها بعضیها اینقدر به طب سنتی ایمان آوردهاند که کتب مرجع کتابهای طب نوین را آتش میزنند و پاره میکنند و گروهی را دور خودشان جمع کردهاند. شرایطی به وجود آمده و به نوعی با طب نوین مقابله دارند. آیا میتوان اینگونه با طب نوین برخورد کرد؟ طب نوین را حذف کرد و طب سنتی را مطرح کرد؟ آیا به طور منطقی چنین شرایطی قابل تحمل است؟
گنجی: ما در کانال مؤسسه خودمان تحت عنوان فرصتها و تهدیدهای طب سنتی از چندین ماه قبل این مسائل را مطرح کردیم. گفتیم که این تقابل میتواند به نقاط بدی برسد یا میتواند به یک همکاری خوب تبدیل شود. از روی نقاط مشترک شروع کنیم. هم طب سنتی و هم طب نوین به پیشگیری اعتقاد دارند. هدف اصلی طب سنتی حفظ و ارتقای سلامتی و پیشگیری از بروز بیماری است. اگر شما اصول و ارکانی که در طب سنتی گفته میشود، رعایت کنید اصلاً بیمار نمیشوید. همینها مورد تأیید طب نوین هم است. در هر دو گفته میشود که الکل مصرف نکنید، منظم و به اندازه کافی بخوانید. از مواد طبیعی و به اندازه کافی استفاده کنید و تحرک داشته باشید. این یک طیف هستند که نکات مشترک را میبینند. متأسفانه عدهای طب سنتی را محدود میکنند و رفتارهایی که بخردانه نیست انجام میدهند. طب سنتی پیشینه چندین هزار ساله دارد. اولین روزی که بشر سرش درد گرفت، پای خودش را نگرفت بلکه دستش را به سمت سرش برد. از اینجا طب سنتی شروع شد. بعدها افرادی پیدا شدند که برای آن درمان پیدا کردند. پس طب سنتی پیشینهای به قدمت تاریخ بشریت دارد. بعداً از آن کم کم نظم و انسجام پیدا کردند و شما ریشههای آن را در تمدنهای کهن مثل ایرانی و یونانی و چینی و مصری میبینید. اینها در بخشهای مختلف مثل سبک زندگی، زلزله، و موارد دیگر حرف برای گفتن دارند و وقتی یک تمدن پیشرفت میکند ارکان مختلفی دارد. سدهایی که در ایران ساخته شد اولین سد با ملات خاص خود در طبس است. وقتی صنعت معماری آنچنان پیشرفت میکند، طبیعتاً در کنارش پزشکی هم داریم. منتهی در یک مقطعی تقابل بین تمدنها باعث شد آنها دانش ما را ببرند. بسیاری فکر میکنند طب سنتی ما با ابوعلی سینا شروع میشود. در حالی که قبل از آن هم شروع شده است. در یک مقطعی ما جلوتر بودیم. یونانیان با رهبری اسکندر که حمله کردند، بسیاری از پزشکان، طبیبان و آثار ما را دزدیدند و به یونان بردند. بعد در مقطع دیگری به ایران بازگشت. ما در رصدخانه مراغه به نقلی چهار هزار و به نقلی چهارصدهزار کتاب داشتهایم.
![سوزنچی: چیزی به نام طب اسلامی نداریم! / گنجی: ابن سینا اگر زنده بود از طب نوین استفاده میکرد/ صفا: ارتوپدی در طب سنتی ریشه دارد سوزنچی: چیزی به نام طب اسلامی نداریم! / گنجی: ابن سینا اگر زنده بود از طب نوین استفاده میکرد/ صفا: ارتوپدی در طب سنتی ریشه دارد](/files/fa/news/1398/12/20/157582_910.jpg)
دیدارنیوز: سازمان دامپزشکی کشور حدود بیست سال پیش کتابی به نام قانون پزشکی در ایران منتشر کرد که به ۴۸۰۰ سال پیش مربوط میشود که در عرصه پزشکی، ایران قوانینی را به تصویب رسانده و قوانینی اجرا میشدند. اگر کسی به یک انسان و یا به حیوانی آسیب میرسانده باید دیه پرداخت میکرده است. این کتاب اکنون در کتابخانه ملی است. حال شاید برخی مخاطبان تصورشان این است که طب سنتی، زاده تفکر معمولی روزمره ما است. به تعبیری دانشگاهی و آکادمیک نیست. نظر شما چیست؟
گنجی: اصلاً اینگونه نیست. الان بیش از یک دهه است که دانشگاه علوم پزشکی ما تخصصی به نام طب سنتی دارد. افراد بعد از گذران ۷ سال پزشکی عمومی، ۴ سال دوره طب سنتی میگذرانند. بسیاری از آنها در طی زمان غیر از آن دوره ۴ ساله آکادمیک سالها زحمت میکشند و با حضور در عطاریها، مزارع و شناخت گیاهان و تجربیات متعدد، کارهای مختلف انجام میدهند. این قضیه مورد تأیید آن اروپاییهایی که ما به آنها تأسی میکنیم هم هست. به عنوان نمونه فیلمی در چند سال اخیر آلمانیها تولید کردند. در این فیلم نشان میدهد که اروپا در لجنزار زندگی میکند. پزشک و بیمارستان ندارد و کارهای پزشکی را فردی به نام آرایشگر انجام میدهد و انواع کارها را از کشیدن دندان تا جراحی کوچک انجام میدهد. این آرایشگر یک شاگرد جوانی دارد. پیر میشود و چشمهایش آب مروارید میآورد. میگویند یک آقایی است که «کحال» است و چشم تو را درمان میکند. میروند و چشم را جراحی میکنند و درمان میشود. این جوان از کحال میپرسد این کار را از کجا یاد گرفتهای؟ میگوید پارس، اصفهان نزد استاد استادان ابن سینا. میگوید من میتوانم بروم؟ او نقشه جهان را باز میکند و فاصله لندن تا اصفهان را نشان میدهد و میگوید اگر زنده بمانی ممکن است بعد از یک سال به آنجا برسی. داستان فیلم زیباست. این جوان با همه خطرات به اصفهان میرود. بعد با تعجب یک شبی وارد میشود که میبیند این شهر بر خلاف لندن و اروپا برج و بارو دارد. در این شهر شادمانی هست. مردم آتش بازی دارند و پادشاه بین مردم آمده است. بعد با پرسوجو ابوعلی سینا را پیدا میکند. ابوعلی سینا در یک مسجد بسیار بزرگ و معظم در طول روز درس طب میدهد. عصرها فسلفه درس میدهد و شبها بر بام آن مسجد نجوم درس میدهد. به این فرد مسافر میگوید به کتابخانه برو و مطالبی راجع به عفونت گوش پیدا کن. با تعجب به کتابدار میگوید ما چیزی به نام عفونت گوش داریم؟ کتابدار نشان میدهد که کتابهای یک قفسه، همه مربوط به عفونت گوش است. فیلم تحریفهای زیادی دارد اما اعتراف زیبایی است. در شرایطی که مسئولین ما در وزارت علوم میگویند ما خوشبخانه به رتبه ۶۰۰ دنیا رسیدهایم، یادشان میرود یک زمانی شیخالرئیس بزرگی داشتیم که دنیا به او افتخار میکرد و کتاب قانونش پایه بسیار بزرگی است و هنوز هم که کتابهای خطی را میبینید با چه دقتی اندام بدن را تشریح کردهاند و چه درمانهایی میشناختهاند. در پاسخ به عدهای که تقابل ناشیانه و نابخردانه با طب نوین میکنند میگویم اگر ابوعلی سینا امروز زنده بود از این ابزار نوین استفاده میکرد. نه فقط استفاده میکرد بلکه با هوش سرشار و دیانت واقعی خود کمک میکرد ابزارهای جدیدی داشته باشیم. آن پیشینه تمدنی را میتوانید کنار بگذارید. بله در یک مقطع زمانی کنار رفت و در درمانهای سنتی که پیرزنان انجام میدادند خلاصه شد. اما باز کم کم شکل گرفت. هنوز ما حکیمهایی داریم که با نبض، بسیاری از مشکلات را تشخیص میدهند و این علمی و ثابت شده است اما طب نوین ما دور افتاده است. این تقابل باید از مشترکات شروع شود. احترام متقابل بگذارند و دعوت شوند و کارآزمایی بالینی کنند. ما آبهایی در کشور داریم که میتواند بدترین سنگ کلیه را از بین ببرد، گیاهانی داریم که پایه و ریشه همه داروها است. روش مقابله باکارخانجات بزرگ داروسازی شیمیایی این نیست که شما کتابهاریسون پزشکی معتبر دنیا را با همان جلد و چاپ انگلیسی در حضور عدهای بسوزانید. این تصویر بدی میدهد.
دیدارنیوز: به نکته قابل توجهی اشاره کردید. ما در تاریخ بحث کتابسوزی را داریم و خیلی هم درباره آن صحبت میشود. بزرگترین کتابسوزی در حمله اسکندر در تخت جمشید صورت میگیرد. کسی از این ماجرا حمایت نمیکند به خصوص که روی این موضوع بحث دین و اسلام را میگذارند. گفته میشود که خودشان اهل طب اسلامی هستند. آیا ما طبی به اسم طب اسلامی داریم؟
سوزنچی: نخیر، ما به هیچ عنوان طب اسلامی نداریم. از همین طب سنتی سوء استفاده میکنند و به نام طب اسلامی قرار میدهند. اسلام از ۱۴۰۰ سال پیش آمده است. طب سنتی حداقل مربوط به ۱۲ هزار سال پیش است. به گفته و تأیید تعدادی از مراجع محترم که اعلام کردند که ما طب اسلامی نداریم، ما طب سنتی داریم. درست است که طب الرضا هست اما باز احادیثی است که باید ثابت کنیم که این حدیث درست است یا خیر. ما به آنها اعتقاد داریم، امام بوده اند و معجزاتی برای جذب مردم داشتهاند.
دیدارنیوز: در طب الرضا هم اشاره میکنند که چه چیزی را برای چه بیماری مصرف کنید و جنبه پیشگیری دارد یا درمان هم در آن دیده میشود؟
سوزنچی: طب الرضا فقط برای پیشگیری است و به شما درمان نمیدهد. میگوید اگر میخواهی این کار را بکنی سیاه دانه خوب است، اما به شما نگفته است که این سیاه دانه را آسیاب کن یا نه. الان باب شده که صبح به صبح عسل با لیمو بخور. اصلاً عسل با لیمو درست نیست. اسید لیمو عسل را خنثی میکند و یا مثلا روزی یک قاشق سیاه دانه بخور. به هیچ عنوان نباید سیاه دانه را پودر کرد. چون سیانور دارد و خطرناک است. اینها مطالعه و تحقیق میخواهد که باید در دانشگاه صورت گیرد. پس طب سنتی به صورت آکادمیک است. من تاسف میخورم به مخاطبان عرض میکنم به هیچ عنوان دو قرص را با هم نخورید. من به بیمارستان رفتم پرستار ۶ قرص را در یک ظرف ریخته و به مریض میدهد. مریض نزد من آمده یک قوطی باز کرده سه قرص با هم میخورد. وقتی دو قرص با هم بخورید فرمولش عوض میشود. نمیتوان دو قرص و حتی دو گیاه را با هم خورد. باید فرمولش مشخص شود و بررسی شود تقابل این دو چه اثری بر هم دارند.
دیدارنیوز: شما اشاره کردید ما طبی به نام طب اسلامی نداریم و تعدادی از مراجع هم اذعان کردهاند. اما کسی که مدعی میشود این طب، طب اسلامی است و کتاب سوزی میکند را تأیید نمیکنید.
سوزنچی: این کتاب سوزی در اثر نادانی است. چون نمیدانند آن کتاب چیست. آن کتاب برای علم پزشکی نوین مثل قرآن است. اگر استغفرالله کسی قرآن را آتش بزند ما ناراحت نمیشویم؟ علم نوین ناراحت میشود. درست است که من روی طب نوین و طب سنتی کار میکنم، اما هر کدام جایگاه مخصوص خود را دارد. این حرکت حرکت زشتی است. با دیدن این فیلم ناراحت شدم.
دیدارنیوز: از لحاظ شخصیتی، چون فردی روحانی این کار را کرده به نظر میآید دیگران تفکرش را باور کردهاند.
سوزنچی: این کار به صورت غیر مستقیم اهانت به روحانیت است. الان به شما با جرأت میگویم این کار را اکثر مراجع بر آن آقا اعتراض میکنند. اگر یک فرد عامی بود از او توقع نمیرفت اما از یک فرد روحانی انتظار بیشتری میرود. اگر میخواهی روی طب سنتی کار کنی، کار کن. این حرکت، حرکت زشت و زنندهای بود. انتشار این فیلم برای کشور ما اثرات منفی دارد. من از مسئولین به عنوان یک شهروند تقاضا میکنم به هر شکل شده جلوی انتشار حرکت ناشایست این شخص را بگیرند. اول به روحانیت و بعد به مردم ایران و حتی به اسلام بی احترامی کرده است. آیا طب اسلامی این حرکت زشت را انجام میدهد؟
![سوزنچی: چیزی به نام طب اسلامی نداریم! / گنجی: ابن سینا اگر زنده بود از طب نوین استفاده میکرد/ صفا: ارتوپدی در طب سنتی ریشه دارد سوزنچی: چیزی به نام طب اسلامی نداریم! / گنجی: ابن سینا اگر زنده بود از طب نوین استفاده میکرد/ صفا: ارتوپدی در طب سنتی ریشه دارد](/files/fa/news/1398/12/20/157578_998.jpg)
گنجی: در مجامع بینالمللی خیلی از کشورها مدعی هستند. این چند وقت اخیر سعی میکنند مراسمی را به نام خود ثبت کنند مثل جشن نوروز و سه تار و غیره. از جمله ابوعلی سینا آنقدر شخصیت بزرگی دارد که سعی کردند آن را به نام خود ثبت کنند. اما خوشبختانه در مجامع بینالمللی به نام طب سنتی ـ ایرانی ثبت شده است و زادگاه طب سنتی و مکمل را ایران اعلام کردهاند. ضمن اینکه سهم تمدنهای دیگر در شکوفایی آن است. در این رفت و آمدی که در تمدنهای مختلف شده، طب سنتی بارور شده است. اما همین امروز هم افکار بزرگ و هوش سرشار ابوعلی سینا به شکلی است که برای خوانندگان؛ چه در طب سنتی و چه در طب نوین راهگشا است. یک آدمی در آن سالها با آن فجایع دوران سیاسی، اقتصادی و اجتماعی حتی نتوانسته ازدواج کند و تعداد زیادی از کتابهای او از بین رفته است. آنهایی که به دست ما رسیده بسیار منظم و منسجم است. اگر شما کامیپوتر در اختیار داشته باشید و این حجم از اطلاعات هم داشته باشید باز سالها طول میکشد که به آن نظم و انتظام فکری برسید. هنوز هم تعجب همگان را برمیانگیزد که یک فرد چگونه این همه اطلاعات و دانش را داشته است. یک بعدی نبوده است. حکیم به این معنا است که فلسفه و موسیقی میدانسته است. ما در طب سنتی ایرانی خیلی از روشهای درمانی داشتهایم که مهجور ماندهاند. موسیقی درمانی، شعر درمانی، طبیعت درمانی داشتهایم. گرایش مردم به طبیعت و حضورشان در کنار دریا و کوه نشان دهنده این است ایرانیان به صراحت این را دریافتهاند. حال وقتی ما استفاده نمیکنیم آنها میآیند تحت عنوان غار درمانی و کویر درمانی به ما تحمیل میکنند. در حالی که ما خودمان تحت عنوان طبیعت درمانی اینها را داشتهایم. ابوعلی سینا در کنار مباحث پزشکی فیلسوف بزرگی بوده است. ایشان یک آهنگری میبیند که پسربچه جوانی به صاحب آنجا میگوید مقداری آتش بده برای صاحبکارم ببرم. او میگوید که تو وسیلهای برای بردن آتش نیاوردهای! میگوید شما بده. کف دستش کمی خاکستر سرد میریزد و میگوید آتش را روی این بگذار. ابوعلی سینا میبیند بچه باهوشی است. این فرد آقایی به اسم بهمنیار است که زرتشتی است. از پدرش اجازه میگیرد او را تربیت کند. بهمنیار یکی از بزرگترین شاگردان فلسفی ابوعلی سینا میشود که حتی با استاد خودش درباره بحث حرکت جوهری که بعدها با ملاصدرا مطرح میشود بحث میکند و میگوید حرکت جوهری درست است؟ میگوید اگر حرکت جوهری درست باشد من ابوعلی سینا هنگام سوال همان ابوعلیسینای هنگام پاسخ نیستم. چون معتقد بود که حرکت در جوهر باعث حرکت در عَرَض میشود. بعدها بزرگانی ثابت کردند که این قسمتش مناسب نبوده است. زیبایی کار ابوعلی سینا در این است که دانش پزشکی، فلسفه و چیزهای دیگری که به یونان رفته را دوباره برمیگرداند و با ذهن خلاق خود نوسازی میکند. چنان که سالها در اروپا تدریس شد و شوربختانه عرض کنم بسیاری از کتابهای ابوعلی سینا به زبان فارسی ترجمه نشدهاند. جدای از بزرگان طب نوین، از بزرگان طب سنتی ما بپرسید چند نفر شما کتاب قانون را خواندهاند؟ نسل جدید ما چیزی نمیداند و هنوز هم حرفهای ابوعلی سینا گفتنی است. ببینید ابوعلی سینا میگوید ارکان سلامتی اول آب و هوا و اقلیم است. اولین عنصری که باعث سلامتی میشود این است که در کجا زندگی میکنیم، در چه هوایی تنفس میکنیم و چه آبی میخوریم. بعد تغذیه، خواب، اعراض نفسانی است. همان بحثی که در بهداشت روانی بیان میکنیم که چگونه خشم را کنترل کنیم و حالتهای روحی و روانی ما چه اثری بر ما میگذارد. فضولاتی که از بدن خارج میشود و تحرک و ورزش و .... الان طب نوین هم همین را میگوید. ولی اگر ما برای این تفکرات قدیمی احترام میخواهیم باید خودمان به تفکرات نوین احترام بگذاریم. سوزاندن کتاب هاریسون، توهین کردن به دستاوردهای نوین بوده و بخردانه نیست.
دیدارنیوز: قبل از اینکه بحث جراحی و ارتوپدی در طب نوین مطرح شود مباحث ارتوپدی که مجموع استخوانهای بدن را در بر میگیرد در طب سنتی وجود داشته است. از چه روشهایی استفاده میشده است؟ آیا الان طب سنتی میتواند در بحث ارتوپدی مکمل طب نوین باشد یا دو موضوع مجزا از هم هستند؟
صفا: هر کدام راه جداگانهای دارند، اما مکمل هم هستند. طب سنتی به روش خودش درمان میکند و طب نوین هم به روش خودش درمان میکند. در طب نوین ستون فقرات زمانی که لغزندگی مهرهها از جای خودش خارج میشود این را نمیتوانند به غیر از عمل کاری کنند. اما در طب سنتی همه اینها را میتوانند سرجای خود برگردانند. گیر مفاصل را در رگهایی مثل سیاتیک که میتواند گرفتگی داشته باشد یا گرفتگی ماهیچهها همه را طب سنتی به راحتی میتوان درمان کرد. یک مفصل پا یا دست زمانی که دررفتگی پیدا میکند، طب نوین هیچ اعتقادی به آن ندارد، فقط میگوید کشیدگی عضله است. اما درمان طب سنتی بارها اتفاق افتاده و اینها را سرجای خود برگرداندهاند و فرد دارد به راحتی زندگی خود را ادامه میدهد و هیچ عوارضی پیدا نکرده است.
دیدارنیوز: درگذشته کسانی که دچار بیماریهای عضلانی و استخوانی میشدهاند از همین روش طب سنتی استفاده میشده است؟
صفا: بله، طب سنتی قدمت طولانی دارد. در بین مردم شناخته شده است و آنهایی را که مطالعه کردهاند میتوانند به راحتی درمان خود را ادامه دهند. ولی کسانی که واقعاً قبول ندارند و به طب نوین میروند نمیتوان انتخاب آنها را عوض کرد. هر کدام باید مسیر خود را طی کنند.
دیدارنیوز: اشاره میفرمایید اجباری نیست، اما به هر جهت روشی است که میتوانند امتحان کنند. اتفاق افتاده بیماری به شما برای اندام استخوانی مراجعه کند و شما روی ایشان از روشهای طب سنتی کار کنید و بعد معترض شود؟
صفا: فردی بوده که در ستون فقراتش برای عمل جراحی پول واریز کرده، سپس به ما مراجعه کرده و ما انجام دادیم و خوب شده و حتی از بیمارستان پولش را پس گرفته است. اما زمان بر است. چون زمان بر است روزهای اول کمی معترض هستند. چند روز که میگذرد میبینند که مشکلی نداشته و سلامتی شان را به دست میآورند.
دیدارنیوز: شما معتقد هستید طب سنتی در بحث ارتوپدی مکمل طب نوین است؟
سوزنچی: در ادامه فرمایش استاد صفا عرض کنم آن که فرمودند معترض میشوند به این دلیل است که طب سنتی آن محلی که مشکل پیدا کرده تحت تأثیر قرار میدهد و آن اثر جایگزین میشود بعد از آن دو یا سه روز برطرف میشود. فکر میکنم بد نیست راجع به دیسک کمر مطلبی بگویم. من دیدهام که استاد صفا در چند جا مسلط بودند و کار خیلی ارزندهای انجام دادهاند. برای مردم عزیزم روشن بکنم که فریب نخورید. دیسک کمر نیاز به عمل جراحی ندارد. مشکل ما در طب سنتی و طب نوین همین است. وقتی به طب نوین مراجعه میکنی که دیسک کمر دارم، بعد از ام ارآی میگوید باید عمل کنی اما در طب سنتی یا استاد صفا، چون تجربه چندین ساله دارد میداند کدام قسمت مهره چهار و پنج است و این مهرههای گردن پشت کمر که پشت سر هم است بیشتر در منطقه بین مهره چهارم و پنجم است و بین دو مهره ۱۸ میل فاصله دارد. یک پره نازکی بین این دوتا است که وقتی شما به طرف راست، چپ، جلو و عقب میروید این پره کشیده میشود. حال ناخودآگاه یک وزنه ناجوری برمیدارید این پره نازک به اندازه نوک سوزن سوراخ میشود. آب نخاع از آن سوراخ با فشار خارج میشود. وقتی بیرون میزند به غضروف تبدیل میشود. در دو طرف مهره سرخ رگ و آبی رگ هست. از هر طرف که بیرون بزند آن غضروف نوک تیز به آن رگ اصلی فشار میآورد و شما احساس بی حسی و درد میکنید. حالا طب نوین میگوید باید آن شاخک بریده شود. اما آن ضخامتی که بین پره هست میماند. به همین دلیل بعدا فلج میشود، چون دیگر برنمیگردد. حالا طب سنتی با ماساژ و روغن کاری به آرامی آن غضروفی که بیرون زده را نرم میکند و به داخل میرود. بدون عمل جراحی راحت تمام میشود. به هیچ عنوان اگر گفتند دیسک دارید عمل نکنید. اگر عمل کنید در آخر به مشکلات عدیدهای بر میخورید.
دیدارنیوز: وقتی شما با یک پزشکی که در عرصه طب نوین کار میکند درباره سلامتی جسم و جان یک فرد از او سوال میکنید قلب را مرکز سلامتی بدن میداند. میخواهم عرض کنم طب سنتی مرکز سلامتی بدن را در چه میداند؟
سوزنچی: طب سنتی مرکز بدن را کبد میداند نه قلب. اگر قلب من بایستد میتوانند تا ۸ ساعت قلب من را برگردانند. ولی کبد از کار بیفتد قابل بازگشت نیست. کبد پلیس چهارراه است. چهارراه طحال، لوزالمعده، کلیه و کیسه صفراء را کنترل میکند. حال اگر یک روز پلیس حالش خوب نباشد این چهارراه به هم میریزد. اگر یکی از اینها نارحت شود، روی پلیس اثر میگذارد. من خیلی عامیانه توضیح میدهم تا همه خوب این مسئله را درک کنند. به کبدتان برسید. جواب حضرت عالی این است که در طب سنتی مرکز اصلی بدن، کبد است.
دیدارنیوز: جالب است که بعضی مواقع که به پزشکهای نوین برای بخشی از درمانها مراجعه میشود خودشان توصیه میکنند به طب سنتی مراجعه کنید.
سوزنچی: نزدیک ۲۰۰ تا از پزشکهای تهران مریض من هستند. اکثرا هم مشکل پروستات پیدا کردهاند. با طب نوین نتوانستهاند پروستات را برطرف کنند، اما طب سنتی سریعاً پروستات را درمان میکند.