
منتقدان دولت فعلی آمریکا معتقدند که شهادت قاسم سلیمانی در حمله هوایی نیروهای آمریکایی، رویارویی میان ایران و آمریکا را وارد فاز جدیدی کرده است که ممکن است عواقب جدی برای آمریکا، منطقه و جهان به همراه داشته باشد. مهدی مطهرنیا آینده پژوه و استاد دانشگاه در رابطه با احتمال ورود ایران و آمریکا به فاز جدید جنگی در گفتگو با دیدارنیوز گفت: ایران و آمریکا وارد فاز جدید جنگی شدهاند، ولی هر دو طرف به ویژه طرف ایرانی جز تخت روانچی، نماینده ایران در سازمان ملل متحد از بیان صریح آن خودداری میورزند. ایالات متحده آمریکا پس از کشته شدن پیمانکار آمریکایی ـ به ادعای آنها ـ توسط نیروهای وابسته به ایران در کتائب و حشدالشعبی، براساس اعلام موضع ترامپ در توئیت مشهورش پس از سقوط پهپاد آمریکایی توسط تهران که گفته بود «اگر یک امریکایی در منطقه کشته شود، ایران را مسئول آن خواهیم دانست و برخورد سهمگینی انجام میدهیم»، اقدام نظامی در عمق استراتژیک ایران در عراق و در گستره مرزهای امنیتی آن را آغاز کرده است.
دیدارنیوز ـ بامداد جمعه سپهبد «قاسم سلیمانی» و «ابومهدی المهندس» جانشین فرمانده نیروهای حشد الشعبی و برخی دیگر از اعضای این سازمان در حمله پهپادی ارتش آمریکا که به دستور شخص ترامپ انجام شد، در نزدیکی فرودگاه بینالمللی بغداد به شهادت رسیدند. پس از این واقعه، دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا که دستور ترور سردار قاسم سلیمانی را صادر کرده بود در اقدامی عجیب توئیت چند ماه پیش خود را دوباره منتشر کرد. وی در صفحه رسمی توئیتر خود نوشت: «ایران هیچگاه در مذاکره شکست نخواهد خورد. همچنین ایران هیچگاه جنگ را پیروز نشده است.»
گذشته از این پیام توئیتری دونالد ترامپ، نخستین واکنشها به خبر شهادت این فرمانده ارشد نظامی کشورمان به سناتورهای کنگره آمریکا مربوط میشود. کوری بوکر، سناتور ایالت نیوجرسی و از نامزدهای دموکرات برای رقابت با دونالد ترامپ در انتخابات نوامبر امسال به شبکه سیانان گفت که از عواقب این رویداد نگران است چراکه از نظر او دولت آقای ترامپ استراتژی مشخصی برای مقابله با ایران و به طور جامع در زمینه سیاست خارجی ندارد.
جو بایدن، معاون سابق رئیس جمهوری آمریکا در دوران باراک اوباما که از پیشتازان فعلی نامزدهای حزب دموکرات برای انتخابات است نیز با انتشار بیانیهای دستور دونالد ترامپ برای شهادت قاسم سلیمانی را "انداختن آتش در انبار باروت" خوانده است. در واکنشی دیگر سناتور کریستوفر مورفی، از دموکراتهای برجسته کنگره آمریکا در توییتر این پرسش را مطرح کرد که آیا "ترور نفر دوم حکومت ایران بدون اطلاع کنگره آمریکا صورت گرفته است؟ "
منتقدان دولت فعلی آمریکا معتقدند که شهادت قاسم سلیمانی در حمله هوایی نیروهای آمریکایی، رویارویی میان ایران و آمریکا را وارد فاز جدیدی کرده است که ممکن است عواقب جدی برای آمریکا، منطقه و جهان به همراه داشته باشد. در هر صورت به نظر میرسد دولت ترامپ ترور سردار سلیمانی را بخشی از طرح «فشار حداکثری» میداند تا از این طریق تحریمهای سنگین اقتصادی را تکمیل سازد.
مهدی مطهرنیا آینده پژوه و استاد دانشگاه در رابطه با احتمال ورود ایران و آمریکا به فاز جدید جنگی در گفتگو با دیدارنیوز گفت: ایران و آمریکا وارد فاز جدید جنگی شدهاند، ولی هر دو طرف به ویژه طرف ایرانی جز تخت روانچی، نماینده ایران در سازمان ملل متحد از بیان صریح آن خودداری میورزند.
وی در ادامه اضافه کرد: ایالات متحده آمریکا پس از کشته شدن پیمانکار آمریکایی ـ به ادعای آنها ـ توسط نیروهای وابسته به ایران در کتائب و حشدالشعبی، براساس اعلام موضع ترامپ در توئیت مشهورش پس از سقوط پهپاد آمریکایی توسط تهران که گفته بود «اگر یک امریکایی در منطقه کشته شود، ایران را مسئول آن خواهیم دانست و برخورد سهمگینی انجام میدهیم»، اقدام نظامی در عمق استراتژیک ایران در عراق و در گستره مرزهای امنیتی آن را آغاز کرده است.
این کارشناس روابط بینالملل در این خصوص یادآور شد: حذف فیزیکی سردار سلیمانی به عنوان مهمترین شخصیت دو دهه اخیر پس از رهبری نظام جمهوری اسلامی ایران، در بافت نظام جمهوری اسلامی اقدام نظامی است که از منظر عملیاتی؛ نه فقط در میان مرزها بلکه مستقیما نسبت به فرمانده ارشد نظامی ـ سیاسی در ایران صورت گرفته است، بنابراین آیا با وجود این قرائن میتوان مطرح کرد که فاز جدیدی میان تهران و آمریکا؛ آن هم با جهتگیری نظامی آغاز نشده است؟
مطهرنیا در ادامه تاکید کرد: مسئله فوق تا حدود زیادی مبرهن و آشکار است، ایران هم در بیانیه شورای امنیت ملی و هم در پیام تسلیت رهبری نظام جمهوری اسلامی با ارجاع به زمان و مکان مناسب برای اقدام انتقامی، این معنا را قوت بخشید. باید اضافه کرد که اکنون در یک وضعیت جنگی کامل؛ نه تنها از منظر آماده باش نظامی، بلکه اقدام عملیاتی قرار داریم.
این استاد دانشگاه در این رابطه که برخی از منتقدان مطرح کردند این کار ترامپ برای آمریکا، منطقه و جهان عواقب جدی به دنبال خواهد داشت، توضیح داد: به هر تقدیر، فعل و انفعالاتی که در منطقه صورت پذیرفته نه تنها در یک سال بلکه طی یک دهه گذشته در منطقه رخ داده است، بنابراین وصول به این وضعیت را گریز ناپذیر کرده است. امریکاییها با توجه به تهدید ایران برای بستن تنگه هرمز و بهرهبرداری از این تهدید در چهارچوب تئوری جنگ نامتعادلی که در دهه ۱۶۸۰ روی داد، هدف استراتژیک خود در جهت تسلط بر تنگه هرمز را عملیاتی ساخته اند.
وی در ادامه بیان کرد: با حضور گسترده ناوگانهای نظامی پرقدرت در منطقه، آمریکا ایران را تحریک و با برانگیختن آن در شکار پهپاد خود، عملیاتی شدن تهدید را در یک توئیت علیه ایران آغاز کرد، البته پس از این توئیت، اقدامات منطقه به کشته شدن حتی یک آمریکایی هم منجر نشد، بنابراین امریکا نتوانست هیچ اقدام عملیاتی را به ظهور رساند، حتی زمانی که انگشت اتهام به تهران در باب حمله به چاههای نفتی آرامکو گرفت و با وجود آنکه پادشاه و ولیعهد عربستان از ترامپ دلخوری پیدا کردند، اما هیچگونه تحرکی به سرانجام نرسید تا اینکه یک پیمانکار آمریکایی در منطقه کشته شد و به فوریت، ترامپ دستور حمله به پایگاههای کتائب و حشدالشعبی را صادر کرد و آنجا بود که ارزیابیهای اشتباه بسیاری از تحلیلگران موجود در ایران و حتی در ایالات متحده و صحنههای بینالمللی که ترامپ را سیاستباز نمیدانستند و از او به عنوان یک معاملهگر صحبت میکردند، مشخص شد.
مطهرنیا در اینباره افزود: پارادایم آشوب، دکترین بازیگر دیوانه، سیاست کلان ابهام و پیچیدگی و در نهایت «استراتژی جوجیتسو» و تاکتیکهای سه گانه تحریم کردن، خالی دادن و پرتاب کردن را بارها در مصاحبهها بیان داشتم که ایالات متحده امریکا این اقدامات را انجام خواهد داد واکنون صحنه نشان میدهد که همان انجام شد، بنابراین درصورتی که اقداماتی خارج از نوعی آیندهنگری سیاسی-امنیتی صورت پذیرد، این آتش نه تنها منطقه بلکه نظام بینالملل را میتواند دربرگیرد.
این کارشناس روابط بینالملل در ادامه تصریح کرد: آمریکاییها در وضعیت کنونی توانستند تحریکاتی را انجام دهند که ارزیابیهای اشتباهی را با خود به دنبال داشت. حمله به سفارت آمریکا در منطقه حفاظت شده بغداد؛ آن هم با صورتهای آشکار و رفتارهای بسیار مشخص منجر به توئیت رئیسجمهور آمریکا شد و او توانست تهدید خود را در صحنه عمل به نمایش گذارد. اکنون وضعیتی پیش آمده که یا ایران باید پای میز مذاکره با آمریکا نشیند و یا اینکه اقدام بسیار شدید ایالات متحده آمریکا در حذف فیزیکی یکی از مهمترین چهرههای انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی بعد از پیروزی انقلاب؛ آن هم به شکلی بسیار ویژه و کم نظیر در تاریخ سیاسی جهان را پاسخ گوید، بدین ترتیب شکلی از درگیری و رودرویی در یک جنگ گسترده؛ نه تنها تهران و واشنگتن بلکه کل نظام بینالملل را با شوک بسیار بالایی روبرو خواهد ساخت.
وی در خصوص سخنان محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه مبنی بر اینکه وارد زمین بازی آمریکا نخواهیم شد، اظهار داشت: آنچه در عمل دیده میشود بازی ایران در زمین آمریکا است. نماینده وزارت امور خارجه در ایالات متحده آمریکا آقای دکتر تخت روانچی اعلام کرد اقدام نظامی، جواب نظامی دارد و از طرف دیگر شورای امنیت ملی ایران در بیانیه رسمی اعلام کرده است در زمان و مکان مناسب این اقدام بیپاسخ نخواهد ماند. همچنین تجربه نشان داده که نه ظریف و نه حتی رئیسجمهور در ایران تصمیمگیر نهایی در این امور نیستند، بالتبع جهان بر آنچه که ظریف یا رئیسجمهور میگویند حساب باز نمیکند.
این استاد دانشگاه در پایان اضافه کرد: امریکاییها در دهه گذشته پس از روی کار آمدن اوباما و نامههای مستقیم او به رهبری نظام جمهوری اسلامی ایران و گفتههای پمپئو و شخص ترامپ نشان دادند آنچه درباره ایران، رسمی میشمارند بیانات رهبری جمهوری اسلامی و سردار سلیمانی ـ قبل از حذف فیزیکی و شهادت ـ بوده است، بنابراین آنچه اکنون بیان میشود یعنی عملکرد بسیار محافظه کارانه ایران و عدم اقدام انتقامگیرانه، خلاف وعدههای رهبران جمهوری اسلامی در ارتباط با تحرکات آمریکا در منطقه به ویژه در برابر ایران و علیه شخص سردار سلیمانی محسوب میشود که نمیتواند چندان در صحنه عمل مورد وثوق قرار گیرد.