بی‌توجهی به الزامات طبیعی، کارکرد حیاتی شهر‌ها را دچار زوال کرده است

دیدارنیوز: رییس سازمان حفاظت محیط زیست گفت: مدیریت پایدار فضا‌های سبز شهری با اتکا به خرد تاریخی و مذهبی ایرانیان در مواجهه با زیست بوم و با تکیه بر شرایط جغرافیایی و کمبود منابع آب موضوعی بسیار مهم برای ما در سازمان حفاظت محیط زیست است.

بعد از ظهر امروز (۱۴ اسفندماه) مراسم روز درختکاری با حضور شینا انصاری - رییس سازمان حفاظت محیط زیست - و سفیران کشور‌های ارمنستان، ترکمنستان، ازبکستان، ترکیه، ژاپن، قزاقستان، رومانی و سازمان ملل، رییس برنامه عمران ملل متحد در ایران، رییس دفتر اپتیم، معاون سفیر امارات، معاون سفیر اذربایجان و کاردار نیجریه در باغ ملل پارک پردیسان برگزار شد.

شینا انصاری در این مراسم اظهار کرد: هفته درختکاری در ایران، یکی از مناسبت‌های مهمی است که با هدف توجه هر چه بیشتر به درختان به منزله ریه‌های زندگی، ریشه در آموزه‌های تاریخی و مذهبی این سرزمین دارد. تجربه‌های تاریخی ایرانیان از الفت و نزدیکی میان ایشان و طبیعت حکایت دارد.

وی اضافه کرد: آنان با آگاهی از ظرفیت‌های اقلیمی سرزمین، به ارزش درخت و رابطه انسان و طبیعت در شهر‌ها پی برده و اتفاقا در این عرصه پیشگام بوده‌اند. واژه «پردیس» که امروزه کاربردی جهانی یافته است، نشان از نزدیکی ایرانیان شهرنشین با درخت و باغ از گذشته‌های دور دارد. اصول و چارچوب حفاظت از باغ‌های قدیمی ایرانی، بیانگر توجه به محدودیت‌های اقلیمی همچنین دربردارنده ارزش‌ها و اعتقادات مذهبی ایرانیان است.

رییس سازمان حفاظت محیط زیست ادامه داد: نگاهی به معماری شهر‌های قدیمی ایران نشان می‌دهد که اجداد ما برای تاب‌آوری در اقلیم خشک سرزمین چگونه زیسته‌اند، چگونه از طبیعت آموخته‌اند و با آن سازگار شده‌اند، چطور بی‌آنکه علم اکولوژی بخوانند، محدودیت‌های طبیعی را عالمانه درک کرده و خانه‌هایی ساخته‌اند که امروز به آن‌ها سازه‌های سبز و پایدار اطلاق می‌شود. حضور عناصری، چون بادگیر، شوادان، ساباط، بهارخواب، روشندان و... و استفاده از مصالح بوم‌آورد و فضا‌های سبز سازگار با اقلیم، بیانگر توجه خاص نیاکان ما به انطباق و سازگاری هرچه بیشتر محدوده‌های سکونتگاهی با مختصات اقلیمی بوده‌است.

انصاری تاکید کرد: آموزه‌های تاریخی پدران‌مان در حفر قنات، ساخت گودال باغچه، استفاده از آب باران همچون احداث آب‌انبار و مهم‌تر از همه طراحی باغ‌های ایرانی، دلالت بر وقوف آنان به ظرفیت‌های اقلیمی و اهمیت رابطه انسان و طبیعت داشت. با همین نگاه هوشمندانه و تعامل‌محور با طبیعت بوده که اجداد ما توانستند شرایط زیستی خود را برغم تمامی محدودیت‌ها و موانع با اقلیم‌های متنوع فلات ایران تطبیق دهند. این همزیستی با طبیعت، شوربختانه در قرن اخیر با تقلید ناآگاهانه از الگوی ساخت و ساز غیربومی، بی‌توجهی به الزامات طبیعی، توسعه بی‌رویه و خارج از ظرفیت محیط زیست، کارکرد حیاتی شهر‌ها را دچار زوال کرده که معضلات بی‌شمار محیط زیستی شهر‌های بزرگ کشورمان حاصل این دگردیسی اشتباه بوده است.

وی افزود: امروز می‌دانیم که شهر‌های ما با وجود همه محدودیت‌های اقلیمی برای ایجاد تعادل میان محیط‌های مصنوع و طبیعی و ایجاد مکان‌هایی برای برقراری ارتباط میان شهروندان با طبیعت به فضا‌های سبز مشجر نیاز دارند. به همین دلیل مدیریت پایدار فضا‌های سبز شهری با اتکا به خرد تاریخی و مذهبی ایرانیان در مواجهه با زیست بوم و با تکیه بر شرایط جغرافیایی و کمبود منابع آب موضوعی بسیار مهم برای ما در سازمان حفاظت محیط زیست است. استفاده از گیاهان سازگار با اقلیم و بهره‌گیری از ظرفیت‌های مردمی برای گسترش فرهنگ درختکاری و مراقبت از فضا‌های سبز و به‌خصوص باغات قدیمی از رویکرد‌های مهم امروز ماست.

انصاری در پایان گفت: امیدوارم درختی که امروز شما در پارک طبیعت پردیسان کاشته‌اید، با مراقبت همکاران من به بار بنشیند، قد بکشد و استوار بماند و یادگاری زیبا و ماندگار از حضور شما بزرگواران در کشور زیبای ایران باشد.

در ادامه آرمان خورسند - رییس مرکز بین الملل و امور کنوانسیون‌های محیط زیست - نیز ضمن نیز خیر مقدم به مدعوین از شرکت‌ها آن در این مراسم تشکر کرد و گفت: امروز در پارک پردیسان محل سازمان حفاظت محیط زیست جمع شدیم تا به نام کشور و ارگان‌های شما درخت بکاریم.

وی با تاکید بر فرهنگ دیرینه ایران در زمینه ارزش‌گذاری بر درختان گفت: در فرهنگ دیرینه خود برای درختان ارزش بسیاری قائل هستیم.

خورسند در پایان با اشاره به مراسم کاشت درختانبا حضور سفرا در باغ ملل اظهارکرد: این کار نشانه‌ای از اقدامات مشترک ما برای گسترش حفاظت از محیط زیست است.