"دیدارنیوز" نگاهی به آتش سوزی یکی از ابنیه تاریخی تهران داشته است؛

وقتی خبر آتش گرفتن یکی از بنا‌های تاریخی خیابان حسن آباد را شنیدم یاد مادربزرگ افتادم که دیگر نیست تا از زیبایی بنا‌های میدان حسن‎آباد بگوید که او را به دوران قدیم می‌برد. شاید این کاموا خریدن هر زمستانه مادربزرگ هم برای مرور خاطرات قدیمی و لذت بردن از گذشته این شهر بوده است، اما متاسفانه بار دیگر به دلیل عدم رعایت نکات ایمنی، یک اثر تاریخی دیگر دچار حریق شد. حال باید منتظر ماند و دید چه میزان به بافت تاریخی این میدان آسیب وارد شده است و چگونه قرار است این بنای تاریخی بازسازی شود. بازسازی غیر اصولی و غیرکارشناسی این بنا شاید باعث از بین رفتن قطعه ‎ای از تاریخ شهر تهران شود و باید با دقت و اصولی این کار صورت گیرد.

کد خبر: ۲۹۹۱۹
۱۳:۱۱ - ۲۸ تير ۱۳۹۸

دیدارنیوز ـ پرستو بهرامی‎راد: زمستان که از راه می‎رسید اولین خرید زمستانه مادربزرگ، کامواهای رنگارنگ و میل بافتنی بود. این خرید حتماً باید از میدان حسن‎آباد صورت می‌گرفت. میدانی که زمین سنگ‌فرش شده و ساختمان‌های قدیمی‌اش، دل هر بیننده‌ای را با خود می‌برد. از زمانی که مترو به این خیابان رسید، رفت‌‎و آمد برای خرید کاموا برای مادربزرگ راحت‎تر شد و با اولین باد زمستانی به دنبال انتخاب رنگ کاموای امسال برای شال گردن و دستکش نوه‌هایش بود.

 

وقتی خبر آتش گرفتن یکی از بناهای تاریخی این خیابان را شنیدم یاد مادربزرگ افتادم که دیگر نیست تا از زیبایی بناهای میدان حسن‎آباد بگوید که او را به دوران قدیم می‌برد. شاید این کاموا خریدن هر زمستانه مادربزرگ هم برای مرور خاطرات قدیمی و لذت بردن از گذشته این شهر بوده است، اما متاسفانه بار دیگر به دلیل عدم رعایت نکات ایمنی، یک اثر تاریخی دیگر دچار حریق شد.

 

حسن آباد را همه با ساختمان‌های گنبدی آن می‌شناسند که از سال ۱۳۰۹ هجری خورشیدی پابرجاست و به نوعی، جزء المان‌های پایتخت محسوب می‌شود. کمتر کسی را پیدا می‌کنید با شنیدن نام حسن آباد، یاد گنبد‌های آن و یا با دیدن تصاویر گنبد‌های پیرامون آن، یاد میدان حسن آباد نیافتد. به گفته «حجت نظری» عضو کمیسیون فرهنگی و اجتماعی شورای اسلامی شهر تهران، در پی وقوع حادثه آتش سوزی در میدان حسن آباد، دو گنبد این میدان تاریخی تخریب شد.

 

این میدان با ۴ ساختمان ۸ گنبدی به شکلی طراحی و ساخته شده است که چهار گوشه میدان را احاطه کرده است. شانزدهم فروردین ماه سال ۷۷ بود که میدان حسن آباد و ساختمان‌های پیرامون این میدان به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید. یکی از ساختمان‌های گنبدی میدان حسن آباد در اوایل دهه ۵۰ تخریب شد تا به جای آن، ساختمان چند طبقه بانک ملی با نمای شیشه‌ای در جنوب شرقی آن ساخته شود. سال ۱۳۸۰ در پی بازسازی و مرمت دوباره میدان شهرداری منطقه ۱۲ سازه‌ای به همان شکل طراحی و روی نمای ساختمان شیشه‌ای بانک ملی اجرا کردند تا یکپارچگی میدان حسن‌آباد حفظ شود.

 

به گفته سخنگوی سازمان آتش نشانی، آتش سوزی از انباری به وسعت ۱۰۰۰ مترمربع آغاز شد و به سرعت به دیگر قسمت‌های میدان سرایت کرد. محل آتش سوزی انبارهایی در مجاورت یکدیگر بود که بیش از هزار متر مربع وسعت داشت. تمام این بخش، کاملا شعله‌ور و آتش به سقف‌ها نیز رسیده بود و از طریق سقف‌ها به بافت تاریخی سرایت کرده و بخش‌هایی از بافت تاریخی به ویژه نرده‌ها و پنجره ها شعله‌ور شده و از بین رفته‎اند.

 

میدان حسن آباد؛ از دیروز تا امروز

 

میدان حسن آباد از میدان‌های تاریخی و سنتی تهران قاجاری است که در سال ۱۳۰۹ ساخته شد. پیش از ساخت این میدان، باغ بزرگی در این منطقه وجود داشت که از املاک میرزا یوسف آشتیانی بود. پس از گسترش یافتن تهران، او آن منطقه را به نام پسرش حسن، «حسن‌آباد» نامگذاری کرد. پس از درگذشت میرزا یوسف آشتیانی، ورثه این ملک را تکه‌تکه کرده و به فروش رساندند طوری که در دل محله مسکونی حسن‌آباد، فقط دو چهارراه از آن باقی ماند.

میدان حسن‌آباد به نام‌های دیگری نیز شهرت دارد که «میدان هشت گنبد» یکی از آن‌ها است. یکی دیگر از نام‌هایی که به میدان حسن‌آباد نسبت داده شده، «میدان ملک‌المتکلمین» است که از اصلی‌ترین واعظان مشروطه‌خواه محسوب می‌شود و به دستور محمدعلی شاه به قتل می‌رسد. چند دهه بعد به کوشش فرزند وی مهدی ملک‌زاده، میدان حسن‌آباد به میدان ملک‌المتکلمین تغییر نام داده و تندیس او در میدان نصب می‌شود که قبل از انقلاب ۵۷ به دلیلی نامشخص این تندیس به انبار پارک شهر منتقل شده و مفقود می‌شود.

همچنین میدان حسن‌آباد پس از انقلاب به «میدان ۳۱ شهریور» تغییر نام یافته بود و دوباره به نام حسن‌آباد ثبت گردید. همه خیابان‌هایی که به میدان حسن‌آباد منتهی می‌شوند سنگفرش شده‌اند و زیرگذر شمالی- جنوبی برای گذر خودرو‌ها و پیوند خیابان‌های حافظ و وحدت‌اسلامی (شاهپور) در زیر میدان ساخته شده است.

مهندس ساختمان‌های اطراف میدان، معمار برجسته ارمنی «لئون تادوسیان» با مشارکت «قلیچ باقلیان» بودند و گنبد‌های مدور میدان، اثر استاد «اکبر نکو وقت تک» می‌باشد. موزه ملی ایران، موزه آبگینه، موزه ارتباطات و کتابخانه ملک از دیدنی‌های اطراف این میدان هستند.

حال باید منتظر ماند و دید چه میزان به بافت تاریخی این میدان آسیب وارد شده است و چگونه قرار است این بنای تاریخی بازسازی شود. بازسازی غیر اصولی و غیرکارشناسی این بنا شاید باعث از بین رفتن قطعه ‎ای از تاریخ شهر تهران شود و باید با دقت و اصولی، این کار صورت گیرد. بسیاری از کشور‌های جهان توریست‎ها را به دلیل نگهداری درست و اصولی از بنا‌های تاریخی جذب می‎کنند، اما ما شاهد عدم نگهداری نامناسب از بنا‌های تاریخی در کشورمان هستیم. بنا‌هایی که میراث گذشتگانمان هستند و به راحتی در یک حادثه شاهد نابودی این بنا‌های تاریخی هستیم.

 

 

ارسال نظرات
نام:
ایمیل:
* نظر:
گفتگو
یادداشت
پربازدیدها
پربحث ترین ها
آخرین اخبار
عکس
بشنوید
فیلم